[5]夏xià，四sì月yuè，太tài后hòu铸zhù大dà仪yí，置zhì北běi阙quē。

[5]夏xià季jì，四sì月yuè，太tài后hòu用yòng金jīn属shǔ铸zhù成chéng国guó家jiā大dà法fǎ，安ān置zhì在zài皇huáng宫gōng北běi门mén外wài阙quē楼lóu上shàng。

[6]以yǐ岑cén长zhǎng倩qiàn为wèi内nèi史shǐ。六liù月yuè，辛xīn未wèi，以yǐ苏sū良liáng嗣sì为wèi左zuǒ相xiāng，同tóng凤fèng阁gé鸾luán台tái三sān品pǐn韦wéi待dài价jià为wèi右yòu相xiāng。己jǐ卯mǎo，以yǐ韦wéi思sī谦qiān为wèi纳nà言yán。

[6]唐táng朝cháo任rèn命mìng岑cén长zhǎng倩qiàn为wèi内nèi史shǐ；六liù月yuè，辛xīn未wèi（初chū三sān）任rèn命mìng苏sū良liáng嗣sì为wèi左zuǒ相xiāng，同tóng凤fèng阁gé鸾luán台tái三sān品pǐn韦wéi待dài价jià为wèi右yòu相xiāng。己jǐ卯mǎo（十shí一yī日rì），任rèn命mìng韦wéi思sī谦qiān为wèi纳nà言yán。

苏sū良liáng嗣sì遇yù僧sēng怀huái义yì于yú朝cháo堂táng，怀huái义yì偃yǎn蹇jiǎn不bù为wèi礼lǐ；良liáng嗣sì大dà怒nù，命mìng左zuǒ右yòu曳yè，批pī其qí颊jiá数shù十shí。怀huái义yì诉sù于yú太tài后hòu，太tài后hòu曰yuē：“阿ā师shī当dāng于yú北běi门mén出chū入rù，南nán牙yá宰zǎi相xiàng所suǒ往wǎng来lái，勿wù犯fàn也yě。”

苏sū良liáng嗣sì与yǔ和hé尚shàng怀huái义yì在zài朝cháo堂táng相xiāng遇yù，怀huái义yì傲ào慢màn不bù行xíng礼lǐ；苏sū良liáng嗣sì大dà怒nù，命mìng令lìng随suí从cóng拽zhuāi住zhù他tā，打dǎ耳ěr光guāng数shù十shí下xià。怀huái义yì告gào诉sù太tài后hòu，太tài后hòu说shuō：“阿ā师shī应yīng当dāng从cóng北běi门mén出chū入rù，南nán牙yá是shì宰zǎi相xiàng往wǎng来lái之zhī地dì，不bú要yào去qù触chù犯fàn。”

太tài后hòu托tuō言yán怀huái义yì有yǒu巧qiǎo思sī，故gù使shǐ入rù禁jìn中zhōng营yíng造zào。补bǔ阙quē长zhǎng社shè王wáng求qiú礼lǐ上shàng表biǎo，以yǐ为wéi：“太tài宗zōng时shí，有yǒu罗luó黑hēi黑hēi善shàn弹dàn琵pí琶pá，太tài宗zōng阉yān为wèi给gěi使shǐ，使shǐ教jiào宫gōng人rén。陛bì下xià若ruò以yǐ怀huái义yì有yǒu巧qiǎo性xìng，欲yù宫gōng中zhōng驱qū使shǐ者zhě，臣chén请qǐng阉yān之zhī，庶shù不bù乱luàn宫gōng闱wéi。”表biǎo寝qǐn不bù出chū。

太tài后hòu借jiè口kǒu怀huái义yì有yǒu巧qiǎo妙miào的de设shè计jì，所suǒ以yǐ让ràng他tā入rù宫gōng中zhōng搞gǎo建jiàn筑zhù。补bǔ阙quē长zhǎng社shè人rén王wáng求qiú礼lǐ上shàng表biǎo认rèn为wéi：“太tài宗zōng时shí，有yǒu个gè叫jiào罗luó黑hēi黑hēi的de人rén善shàn于yú弹dàn琵pí琶pá，太tài宗zōng将jiāng他tā阉yān割gē后hòu充chōng当dāng内nèi侍shì，让ràng他tā教jiào宫gōng女nǚ弹dàn琵pí琶pá。陛bì下xià若ruò认rèn为wéi怀huái义yì心xīn性xìng灵líng巧qiǎo，想xiǎng在zài宫gōng中zhōng使shǐ用yòng，请qǐng阉yān割gē他tā，以yǐ免miǎn扰rǎo乱luàn后hòu宫gōng。”奏zòu表biǎo被bèi搁gē置zhì起qǐ来lái，没méi有yǒu答dá复fù。

[7]秋qiū，九jiǔ月yuè，丁dīng未wèi，以yǐ西xī突tū厥jué继jì往wǎng绝jué可kè汗hán之zhī子zi斛hú瑟sè罗luó为wèi右yòu玉yù钤qián卫wèi将jiāng军jūn，袭xí继jì往wǎng绝jué可kè汗hán押yā五wǔ弩nǔ失shī毕bì部bù落luò。

[7]秋qiū季jì，九jiǔ月yuè，丁dīng未wèi（初chū十shí日rì），唐táng朝cháo任rèn命mìng西xī突tū厥jué继jì往wǎng绝jué可kè汗hán的de儿ér子zi斛hú瑟sè罗luó为wèi右yòu玉yù钤qián卫wèi将jiāng军jūn，承chéng袭xí继jì往wǎng绝jué可kè汗hán主zhǔ管guǎn五wǔ个gè弩nǔ失shī毕bì部bù落luò。

[8]己jǐ巳sì，雍yōng州zhōu言yán新xīn丰fēng县xiàn东dōng南nán有yǒu山shān踊yǒng出chū，改gǎi新xīn丰fēng为wèi庆qìng山shān县xiàn。四sì方fāng毕bì贺hè。江jiāng陵líng人rén俞yú文wén俊jùn上shàng书shū：“天tiān气qì不bù和hé而ér寒hán暑shǔ并bìng，人rén气qì不bù和hé而ér疣yóu赘zhuì生shēng，地dì气qì不bù和hé而ér阜fù出chū。今jīn陛bì下xià以yǐ女nǚ主zhǔ处chù阳yáng位wèi，反fǎn易yì刚gāng柔róu，故gù地dì气qì塞sāi隔gé而ér山shān变biàn为wèi灾zāi。陛bì下xià谓wèi之zhī‘庆qìng山shān’，臣chén以yǐ为wéi非fēi庆qìng也yě，臣chén愚yú以yǐ为wéi宜yí侧cè身shēn修xiū德dé以yǐ答dá天tiān谴qiǎn；不bù然rán，殃yāng祸huò至zhì矣yǐ！”太tài后hòu怒nù，流liú于yú岭lǐng外wài，后hòu为wèi六liù道dào使shǐ所suǒ杀shā。

[8]己jǐ巳sì（疑yí误wù），雍yōng州zhōu报bào告gào说shuō新xīn丰fēng县xiàn东dōng南nán有yǒu座zuò山shān从cóng地dì下xià踊yǒng出chū，于yú是shì改gǎi新xīn丰fēng县xiàn为wèi庆qìng山shān县xiàn，四sì面miàn八bā方fāng都dōu祝zhù贺hè。江jiāng陵líng人rén俞yú文wén俊jùn上shàng书shū说shuō：“天tiān气qì不bù和hé寒hán和hé暑shǔ就jiù会huì并bìng行xíng，人rén气qì不bù和hé肉ròu瘤liú就jiù会huì滋zī生shēng，地dì气qì不bù和hé小xiǎo土tǔ山shān就jiù会huì出chū现xiàn。今jīn陛bì下xià以yǐ太tài后hòu处chǔ于yú帝dì位wèi，变biàn换huàn刚gāng和hé柔róu的de位wèi置zhì，所suǒ以yǐ地dì气qì受shòu到dào阻zǔ塞sè而ér山shān发fā生shēng变biàn化huà成chéng为wéi灾zāi害hài。陛bì下xià称chēng它tā为wèi‘庆qìng山shān’，我wǒ以yǐ为wéi并bìng不bú是shì喜xǐ庆qìng。我wǒ认rèn为wéi应yīng该gāi谨jǐn慎shèn修xiū德dé以yǐ答dá复fù上shàng天tiān的de谴qiǎn责zé；不bù然rán，灾zāi祸huò将jiāng要yào降jiàng临lín了le！”太tài后hòu大dà怒nù，将jiāng他tā流liú放fàng岭lǐng南nán，后hòu被bèi六liù道dào使shǐ诛zhū杀shā。

[9]突tū厥jué入rù寇kòu，左zuǒ鹰yīng扬yáng卫wèi大dà将jiāng军jūn黑hēi齿chǐ常cháng之zhī拒jù之zhī；至zhì两liǎng井jǐng，遇yù突tū厥jué三sān千qiān余yú人rén，见jiàn唐táng兵bīng，皆jiē下xià马mǎ擐huàn甲jiǎ，常cháng之zhī以yǐ二èr百bǎi余yú骑qí冲chōng之zhī，皆jiē弃qì甲jiǎ走zǒu。日rì暮mù，突tū厥jué大dà至zhì，常cháng之zhī令lìng营yíng中zhōng然rán火huǒ，东dōng南nán又yòu有yǒu火huǒ起qǐ，虏lǔ疑yí有yǒu兵bīng相xiāng应yìng，遂suì夜yè遁dùn。

[9]突tū厥jué侵qīn扰rǎo唐táng境jìng，左zuǒ鹰yīng扬yáng卫wèi大dà将jiāng军jūn黑hēi齿chǐ常cháng之zhī抵dǐ抗kàng；进jìn军jūn到dào两liǎng井jǐng，遇yù上shàng突tū厥jué三sān千qiān多duō人rén，他tā们men看kàn见jiàn唐táng兵bīng，都dōu下xià马mǎ穿chuān甲jiǎ。黑hēi齿chǐ常cháng之zhī派pài二èr百bǎi多duō名míng骑qí兵bīng冲chōng击jī，他tā们men都dōu弃qì甲jiǎ逃táo走zǒu。傍bàng晚wǎn，突tū厥jué兵bīng大dà批pī到dào达dá，黑hēi齿chǐ常cháng之zhī命mìng令lìng营yíng中zhōng点diǎn火huǒ，东dōng南nán方fāng又yòu有yǒu火huǒ燃rán起qǐ，突tū厥jué怀huái疑yí有yǒu别bié的de部bù队duì接jiē应yīng，于yú是shì乘chéng黑hēi夜yè逃táo遁dùn。

[10]狄dí仁rén杰jié为wèi宁níng州zhōu刺cì史shǐ。右yòu台tái监jiān察chá御yù史shǐ晋jìn陵líng郭guō翰hàn巡xún察chá陇lǒng右yòu，所suǒ至zhì多duō所suǒ按àn劾hé。入rù宁níng州zhōu境jìng，耆qí老lǎo歌gē刺cì史shǐ德dé美měi者zhě盈yíng路lù；翰hàn荐jiàn之zhī于yú朝cháo，征zhēng为wèi冬dōng官guān侍shì郎láng。

[10]狄dí仁rén杰jié担dān任rèn宁níng州zhōu刺cì史shǐ。右yòu台tái监jiān察chá御yù史shǐ晋jìn陵líng人rén郭guō翰hàn巡xún察chá陇lǒng右yòu地dì区qū，所suǒ到dào之zhī地dì多duō有yǒu所suǒ揭jiē发fā弹tán劾hé。进jìn入rù宁níng州zhōu境jìng内nèi，父fù老lǎo歌gē颂sòng刺cì史shǐ美měi德dé的de满mǎn路lù都dōu是shì；郭guō翰hàn向xiàng朝cháo廷tíng推tuī荐jiàn，狄dí仁rén杰jié被bèi召zhào回huí任rèn冬dōng官guān侍shì郎láng。