推荐
首页 › 书库 › 管子

第 29 / 84 回

    又yòu 一yī 個gè 辦bàn 法fǎ 是shì 用yòng 命mìng 令lìng 規guī 定dìng 諸zhū 侯hóu 郡jùn 國guó 向xiàng 最zuì 高gāo 統tǒng 治zhì 者zhě進jìn 行xíng 賀hè 獻xiàn , 必bì 須xū 用yòng 一yī 種zhǒng 名míng 叫jiào 「 鐻jù 枝zhī 蘭lán 鼓gǔ 」 的de 絲sī 織zhī 品pǐn 。 這zhè樣yàng , 市shì 面miàn 上shàng 的de 「 鐻jù 枝zhī 蘭lán 鼓gǔ 」 的de 價jià 格gé 就jiù 會huì 坐zuò 漲zhǎng 十shí 倍bèi , 國guó 家jiā所suǒ 藏cáng 的de , 也yě 自zì 然rán 會huì 同tóng 時shí 坐zuò 漲zhǎng 十shí 倍bèi 。 然rán 後hòu 以yǐ 漲zhǎng 了le 價jià 的de 「 鐻jù枝zhī 蘭lán 鼓gǔ 」 代dài 民mín 還hái 債zhài 。 這zhè 是shì 《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 篇piān 》 提tí 出chū 來lái 的de 。 這zhè 裏lǐ有yǒu 兩liǎng 點diǎn : 第dì 一yī 、 這zhè 些xiē 高gāo 利lì 貸dài 者zhě 所suǒ 收shōu 的de 利lì 息xī 率lǜ , 有yǒu 的de 高gāo 達dá百bǎi 分fēn 之zhī 百bǎi ( 鍾zhōng 也yě 一yī 鍾zhōng ) , 有yǒu 的de 達dá 百bǎi 分fēn 之zhī 五wǔ 十shí , 至zhì 低dī 也yě 有yǒu百bǎi 分fēn 之zhī 二èr 十shí , 其qí 為wèi 過guò 律lǜ 無wú 疑yí 。 第dì 二èr 、 「 鐻jù 枝zhī 蘭lán 鼓gǔ 」 是shì 一yī種zhǒng 絲sī 織zhī 品pǐn 。 絲sī 織zhī 品pǐn 在zài 漢hàn 代dài 本běn 來lái 就jiù 是shì 十shí 分fēn 貴guì 重zhòng 的de 。 《 太tài 平píng御yù 覽lǎn 》 八bā 一yī 五wǔ 引yǐn 《 范fàn 子zi 計jì 然rán 書shū 》 : 「 能néng 繡xiù 細xì 文wén 出chū 齊qí , 上shàng價jià 匹pǐ 二èr 萬wàn , 中zhōng 萬wàn , 下xià 五wǔ 千qiān 也yě 。 」 又yòu 同tóng 書shū 八bā 一yī 四sì 引yǐn 《 計jì 然rán書shū 》 云yún : 「 白bái 素sù 出chū 三sān 輔fǔ , 價jià 八bā 百bǎi 。 」 《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 》 說shuō 的de 「其qí 賈jiǎ 中zhōng 純chún 萬wàn 泉quán 」 , 與yǔ 《 計jì 然rán 書shū 》 之zhī 中zhōng 價jià 相xiāng 埒liè 。 作zuò 者zhě 一yī 方fāng面miàn 對duì 取qǔ 息xī 過guò 律lǜ 置zhì 之zhī 不bù 理lǐ , 另lìng 一yī 方fāng 面miàn 卻què 用yòng 這zhè 樣yàng 貴guì 重zhòng 的de 物wù 品pǐn來lái 代dài 民mín 還hái 債zhài , 說shuō 得dé 很hěn 輕qīng 鬆sōng , 但dàn 事shì 實shí 上shàng 未wèi 必bì 可kě 能néng 為wèi 封fēng 建jiàn 統tǒng治zhì 者zhě 所suǒ 接jiē 受shòu 。

    最zuì 後hòu 一yī 個gè 辦bàn 法fǎ 就jiù 是shì 所suǒ 謂wèi 「 崢zhēng 丘qiū 之zhī 謀móu 」 , 也yě 是shì 《 輕qīng重zhòng 丁dīng 篇piān 》 提tí 出chū 來lái 的de 。 原yuán 文wén 主zhǔ 張zhāng 「 令lìng 左zuǒ 右yòu 州zhōu 表biǎo 稱chēng 貸dài 之zhī 家jiā ,皆jiē 堊è 白bái 其qí 門mén 而ér 高gāo 其qí 閭lǘ 。 … … 使shǐ 八bā 使shǐ 者zhě 式shì 璧bì 而ér 聘pìn 之zhī , 以yǐ 給gěi鹽yán 菜cài 之zhī 用yòng 」 。 結jié 果guǒ , 據jù 說shuō 也yě 可kě 以yǐ 使shǐ 「 稱chēng 貸dài 之zhī 家jiā 皆jiē 折zhé 其qí 券quàn而ér 削xuē 其qí 書shū 」 。 這zhè 是shì 想xiǎng 專zhuān 用yòng 表biǎo 揚yáng 的de 方fāng 法fǎ , 促cù 使shǐ 高gāo 利lì 貸dài 者zhě 自zì願yuàn 放fàng 棄qì 其qí 剝bō 削xuē 行xíng 徑jìng 。 既jì 不bù 使shǐ 國guó 家jiā 增zēng 加jiā 財cái 政zhèng 支zhī 出chū , 又yòu 能néng 夠gòu解jiě 除chú 墮duò 入rù 高gāo 利lì 貸dài 網wǎng 者zhě 的de 債zhài 務wù 負fù 擔dān 。 這zhè 和hé 本běn 篇piān 上shàng 文wén 想xiǎng 用yòng 譴qiǎn責zé ( 請qǐng 之zhī ) 的de 方fāng 法fǎ 來lái 促cù 使shǐ 城chéng 陽yáng 大dà 夫fū 及jí 功gōng 臣chén 世shì 家jiā 都dōu 能néng 自zì 願yuàn「 發fā 其qí 積jī 藏cáng , 出chū 其qí 資zī 財cái 」 以yǐ 「 予yǔ 其qí 遠yuǎn 近jìn 兄xiōng 弟dì 」 , 及jí 《 輕qīng重zhòng 甲jiǎ 篇piān 》 所suǒ 謂wèi 輕qīng 重zhòng 之zhī 家jiā 癸guǐ 乙yǐ 所suǒ 提tí 出chū 來lái 的de 「 唯wéi 好hǎo 心xīn 為wèi 可kě 耳ěr」 的de 「 調diào 高gāo 下xià , 分fēn 并bìng 財cái , 散sàn 積jī 聚jù 」 的de 方fāng 法fǎ , 同tóng 樣yàng 顯xiǎn 得dé 十shí分fēn 荒huāng 謬miù 和hé 虛xū 偽wěi 。 像xiàng 這zhè 樣yàng 根gēn 深shēn 蒂dì 固gù 的de 和hé 封fēng 建jiàn 制zhì 度dù 密mì 不bù 可kě 分fēn的de 嚴yán 重zhòng 社shè 會huì 問wèn 題tí , 幻huàn 想xiǎng 只zhǐ 靠kào 統tǒng 治zhì 者zhě 採cǎi 取qǔ 某mǒu 些xiē 政zhèng 策cè 提tí 高gāo 高gāo利lì 貸dài 者zhě 和hé 功gōng 臣chén 世shì 家jiā 的de 空kōng 頭tóu 社shè 會huì 地dì 位wèi 就jiù 可kě 以yǐ 促cù 使shǐ 他tā 們men 自zì 願yuàn放fàng 棄qì 其qí 高gāo 利lì 貸dài 剝bō 削xuē 行xíng 徑jìng , 是shì 行xíng 不bù 通tōng 的de 。 這zhè 種zhǒng 辦bàn 法fǎ , 漢hàn 武wǔ帝dì 不bù 是shì 也yě 用yòng 過guò 嗎ma ? 他tā 下xià 詔zhào 「 賜cì 卜bo 式shì 爵jué 關guān 內nèi 侯hóu , 金jīn 六liù 十shí 斤jīn, 田tián 十shí 頃qǐng , 布bù 告gào 天tiān 下xià 」 , 但dàn 結jié 果guǒ , 「 天tiān 下xià 莫mò 應yīng , 列liè 侯hóu 以yǐ百bǎi 數shù 皆jiē 莫mò 求qiú 從cóng 軍jūn 」 ( 《 史shǐ 記jì ? 平píng 準zhǔn 書shū 》 ) , 不bù 是shì 一yī 個gè 很hěn好hǎo 的de 例lì 子zi 嗎ma ? 但dàn 這zhè 種zhǒng 思sī 想xiǎng , 也yě 是shì 有yǒu 它tā 的de 淵yuān 源yuán 的de 。 《 漢hàn 書shū ? 王wáng 莽mǎng 傳chuán 》 載zài 張zhāng 竦sǒng 為wèi 劉liú 崇chóng 草cǎo 奏zòu 稱chēng 王wáng 莽mǎng 功gōng 德dé , 有yǒu 云yún : 「 克kè身shēn 自zì 約yuē , 糴dí 食shí 逮dǎi 給gěi , 物wù 物wù 卬áng 市shì , 日rì 闋què 無wú 儲chǔ 。 又yòu 上shàng 書shū 歸guī 孝xiào哀āi 皇huáng 帝dì 所suǒ 益yì 封fēng 邑yì , 入rù 錢qián 獻xiàn 田tián , 殫dān 盡jǐn 舊jiù 業yè , 為wèi 眾zhòng 倡chàng 始shǐ 。 於yú是shì 小xiǎo 大dà 鄉xiāng 和hé , 承chéng 風fēng 從cóng 化huà 。 外wài 則zé 王wáng 公gōng 列liè 侯hóu , 內nèi 則zé 帷wéi 幄wò 侍shì 御yù, 翕xī 然rán 同tóng 時shí , 各gè 竭jié 所suǒ 有yǒu 。 或huò 入rù 金jīn 錢qián , 或huò 獻xiàn 田tián 畝mǔ , 以yǐ 振zhèn 貧pín窮qióng , 收shōu 贍shàn 不bù 足zú 者zhě 。 」 可kě 見jiàn 本běn 書shū 作zuò 者zhě 在zài 「 假jiǎ 仁rén 假jiǎ 義yì 」 這zhè 一yī點diǎn 上shàng , 和hé 王wáng 莽mǎng 也yě 有yǒu 其qí 一yī 脈mài 相xiāng 通tōng 之zhī 處chù !

    作zuò 者zhě 對duì 待dài 富fù 商shāng 蓄xù 賈jiǎ 的de 軟ruǎn 弱ruò 性xìng , 還hái 表biǎo 現xiàn 在zài 下xià 面miàn 幾jǐ 條tiáo幼yòu 稚zhì 可kě 笑xiào 的de 荒huāng 謬miù 主zhǔ 張zhāng 上shàng 。

    第dì 一yī 、 就jiù 是shì 所suǒ 謂wèi 「 歸guī 其qí 三sān 不bù 歸guī 」 的de 策cè 略lüè 。 這zhè 個gè 策cè略lüè 分fēn 見jiàn 於yú 《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 》 和hé 《 輕qīng 重zhòng 戊wù 》 兩liǎng 篇piān 。 兩liǎng 篇piān 文wén 字zì 大dà 同tóng小xiǎo 異yì , 都dōu 是shì 對duì 歷lì 史shǐ 上shàng 盛shèng 傳chuán 的de「

管guǎn 子zi 有yǒu 三sān 歸guī 」 的de 獨dú 創chuàng 解jiě 釋shì 。 關guān 於yú 三sān 歸guī , 歷lì 來lái 注zhù 家jiā 意yì 見jiàn不bù 一yī , 有yǒu 說shuō 是shì「

娶qǔ 三sān 姓xìng 女nǚ 」 的de , 有yǒu 說shuō 是shì 「 築zhù 三sān 臺tái 」 的de , 還hái 有yǒu 說shuō 是shì 「 地dì名míng 」 的de 。 本běn 書shū 作zuò 者zhě 卻què 別bié 開kāi 生shēng 面miàn , 認rèn 為wèi 人rén 民mín 之zhī 所suǒ 以yǐ 窮qióng 困kùn ,是shì 由yóu 於yú 老lǎo 、 中zhōng 、 青qīng 三sān 種zhǒng 人rén 都dōu 不bù 肯kěn 認rèn 真zhēn 勞láo 動dòng , 從cóng 事shì 生shēng 產chǎn 。而ér 其qí 所suǒ 以yǐ 致zhì 此cǐ 之zhī 原yuán 因yīn , 則zé 又yòu 由yóu 於yú 道dào 路lù 兩liǎng 旁páng 的de 樹shù 木mù 沒méi 有yǒu 修xiū翦jiǎn , 枝zhī 葉yè 繁fán 茂mào , 「 一yī 樹shù 而ér 百bǎi 乘chéng 息xī 其qí 下xià 」 , 以yǐ 致zhì 老lǎo 、 中zhōng 、青qīng 三sān 種zhǒng 人rén 到dào 了le 這zhè 裏lǐ , 也yě 都dōu 捨shě 不bù 得dé 離lí 開kāi , 不bù 肯kěn 回huí 到dào 工gōng 作zuò 崗gǎng位wèi 上shàng 去qù 。 因yīn 而ér 主zhǔ 張zhāng 把bǎ 道dào 旁páng 樹shù 枝zhī 盡jǐn 行xíng 剪jiǎn 去qù , 這zhè 樣yàng 就jiù 可kě 以yǐ 收shōu到dào 「 歸guī 其qí 三sān 不bù 歸guī 」 的de 效xiào 果guǒ 。 這zhè 不bù 僅jǐn 破pò 壞huài 了le 風fēng 景jǐng , 而ér 且qiě 對duì於yú 勞láo 動dòng 人rén 民mín , 無wú 限xiàn 制zhì 地dì 加jiā 強qiáng 了le 勞láo 動dòng 強qiáng 度dù , 連lián 他tā 們men 在zài 路lù 上shàng多duō 休xiū 息xī 一yī 下xià 的de 權quán 利lì 都dōu 被bèi 剝bō 奪duó 了le 。 這zhè 顯xiǎn 然rán 是shì 站zhàn 在zài 剝bō 削xuē 階jiē 級jí的de 立lì 場chǎng 為wèi 剝bō 削xuē 階jiē 級jí 服fú 務wù 的de 。

    第dì 二èr 、 就jiù 是shì 在zài 市shì 場chǎng 中zhōng 間jiān 開kāi 闢pì 一yī 條tiáo 水shuǐ 渠qú , 招zhāo 致zhì 大dà 小xiǎo飛fēi 鳥niǎo 齊qí 集jí 於yú 水shuǐ 上shàng 樹shù 林lín 中zhōng , 引yǐn 誘yòu 商shāng 賈jiǎ 之zhī 人rén 離lí 開kāi 自zì 己jǐ 的de 櫃guì 臺tái, 挾xié 彈dàn 懷huái 丸wán , 到dào 水shuǐ 上shàng 樹shù 林lín 中zhōng 去qù 打dǎ 飛fēi 鳥niǎo , 樂lè 而ér 忘wàng 歸guī 。 等děng 到dào日rì 暮mù 天tiān 黑hēi , 不bù 得dé 不bù 將jiāng 櫃guì 臺tái 上shàng 的de 貨huò 物wù 減jiǎn 價jià 出chū 售shòu 。 這zhè 樣yàng , 就jiù可kě 以yǐ 達dá 到dào 「 使shǐ 四sì 郊jiāo 之zhī 民mín 殷yīn 然rán 益yì 富fù , 商shāng 賈jiǎ 之zhī 人rén 廓kuò 然rán 益yì 貧pín 」(

《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 》 ) 的de 目mù 的de 。 這zhè 簡jiǎn 直zhí 是shì 把bǎ 唯wéi 利lì 是shì 圖tú 的de 商shāng 賈jiǎ 之zhī人rén , 當dāng 作zuò 「 孩hái 提tí 之zhī 童tóng 」 看kàn 待dài 了le 。

    第dì 三sān 、 就jiù 是shì 所suǒ 謂wèi 「 招zhāo 致zhì 天tiān 下xià 之zhī 牛niú 馬mǎ 」 以yǐ 減jiǎn 低dī 皮pí 幹gàn筋jīn 角jiǎo 的de 市shì 價jià 的de 荒huāng 謬miù 主zhǔ 張zhāng 。 那nà 就jiù 是shì 《 輕qīng 重zhòng 甲jiǎ 篇piān 》 所suǒ 提tí 出chū 的de「 高gāo 杠gāng 柴chái 池chí 」 法fǎ 。 在zài 這zhè 個gè 方fāng 法fǎ 中zhōng , 作zuò 者zhě 主zhǔ 張zhāng 破pò 壞huài 道dào 路lù 交jiāo通tōng , 把bǎ 橋qiáo 樑liáng 修xiū 得dé 比bǐ 平píng 地dì 更gèng 高gāo 一yī 些xiē , 把bǎ 路lù 中zhōng 的de 窪wā 地dì 挖wā 得dé 更gēng深shēn 一yī 些xiē , 讓ràng 拉lā 車chē 的de 牛niú 馬mǎ 經jīng 不bù 起qǐ 一yī 上shàng 一yī 下xià 的de 勞láo 累lèi , 相xiāng 繼jì 死sǐ亡wáng 。 這zhè 樣yàng , 本běn 國guó 牛niú 馬mǎ 缺quē 乏fá , 價jià 格gé 就jiù 會huì 大dà 大dà 地dì 提tí 高gāo , 外wài 國guó牛niú 馬mǎ 就jiù 會huì 源yuán 源yuán 輸shū 入rù 。 這zhè 個gè 辦bàn 法fǎ 實shí 在zài 不bù 太tài 高gāo 明míng 。 表biǎo 面miàn 上shàng 說shuō是shì 為wèi 了le 減jiǎn 輕qīng 人rén 民mín 對duì 於yú 「 皮pí 幹gàn 筋jīn 角jiǎo 之zhī 征zhēng 」 的de 負fù 擔dān , 結jié 果guǒ 反fǎn而ér 把bǎ 人rén 民mín 的de 牛niú 馬mǎ 都dōu 蹧zāo 踏tà 光guāng 了le , 充chōng 分fēn 暴bào 露lù 了le 地dì 主zhǔ 階jiē 級jí 嫁jià 禍huò於yú 勞láo 動dòng 人rén 民mín 的de 險xiǎn 惡è 用yòng 心xīn !

    至zhì 於yú 作zuò 者zhě 對duì 王wáng 莽mǎng 政zhèng 權quán 的de 表biǎo 示shì 好hǎo 感gǎn , 對duì 儒rú 家jiā 學xué 派pài 某mǒu些xiē 觀guān 點diǎn 的de 採cǎi 納nà , 對duì 法fǎ 家jiā 學xué 派pài 在zài 法fǎ 律lǜ 上shàng 的de 連lián 坐zuò 法fǎ 和hé 在zài 經jīng 濟jì政zhèng 策cè 上shàng 的de 山shān 鐵tiě 官guān 營yíng 的de 反fǎn 對duì 和hé 修xiū 正zhèng , 等děng 等děng , 我wǒ 們men 在zài 前qián 面miàn 就jiù已yǐ 經jīng 分fēn 別bié 論lùn 述shù 過guò 了le !

論lùn 管guǎn 子zi 輕qīng 重zhòng 下xià

─ ─ 對duì 《 管guǎn 子zi 集jí 校xiào 》 及jí 所suǒ 引yǐn 各gè 家jiā 注zhù 釋shì 中zhōng有yǒu 關guān 輕qīng 重zhòng 諸zhū 篇piān 若ruò 干gàn 問wèn 題tí 之zhī 商shāng 榷què

    《 管guǎn 子zi 集jí 校xiào 》 ( 以yǐ 下xià 簡jiǎn 稱chēng 《 集jí 校xiào 》 ) 一yī 書shū , 是shì 郭guō 沫mò若ruò 同tóng 志zhì 在zài 聞wén 一yī 多duō 、 許xǔ 維wéi 遹yù 兩liǎng 氏shì 的de 遺yí 稿gǎo 基jī 礎chǔ 上shàng 進jìn 行xíng 加jiā 工gōng ,整zhěng 理lǐ 成chéng 書shū , 於yú 一yī 九jiǔ 五wǔ 六liù 年nián 三sān 月yuè 由yóu 科kē 學xué 出chū 版bǎn 社shè 出chū 版bǎn 的de 。 此cǐ書shū 體tǐ 例lì 嚴yán 密mì , 規guī 模mó 宏hóng 大dà , 所suǒ 見jiàn 版bǎn 本běn 之zhī 多duō , 參cān 考kǎo 歷lì 來lái 校xiào 勘kān書shū 籍jí 之zhī 廣guǎng , 不bù 僅jǐn 是shì 以yǐ 前qián 學xué 者zhě 所suǒ 未wèi 曾céng 有yǒu , 而ér 且qiě 也yě 是shì 解jiě 放fàng 以yǐ來lái 第dì 一yī 部bù 博bó 大dà 精jīng 深shēn 的de 批pī 判pàn 繼jì 承chéng 祖zǔ 國guó 文wén 化huà 遺yí 產chǎn 的de 巨jù 大dà 著zhù 作zuò。 這zhè 對duì 於yú 今jīn 後hòu 有yǒu 志zhì 研yán 究jiū 《 管guǎn 子zi 》 學xué 的de 人rén , 誠chéng 如rú 作zuò 者zhě 在zài 《校xiào 畢bì 書shū 後hòu 》 中zhōng 所suǒ 指zhǐ 出chū : 「 使shǐ 用yòng 此cǐ 書shū 時shí … … , 如rú 耐nài 心xīn 讀dú 之zhī, 披pī 沙shā 可kě 以yǐ 揀jiǎn 金jīn , 較jiào 之zhī 自zì 行xíng 漁yú 獵liè , 獺tǎ 祭jì 群qún 書shū , 省shěng 時shí 撙zǔn 力lì多duō 多duō 矣yǐ 」 , 對duì 學xué 術shù 界jiè 的de 貢gòng 獻xiàn , 實shí 在zài 不bù 小xiǎo !

    我wǒ 的de 拙zhuō 作zuò 《 管guǎn 子zi 輕qīng 重zhòng 篇piān 新xīn 詮quán 》 , 本běn 是shì 一yī 部bù 尚shàng 未wèi 出chū版bǎn 的de 極jí 不bù 成chéng 熟shú 的de 草cǎo 稿gǎo , 也yě 謬miù 蒙méng 不bù 棄qì 芻chú 蕘ráo , 列liè 為wèi 《 集jí 校xiào 》的de 參cān 考kǎo 書shū 之zhī 一yī 。 還hái 批pī 判pàn 地dì 引yǐn 用yòng 鄙bǐ 說shuō 約yuē 近jìn 百bǎi 條tiáo 。 「 附fù 驥jì 尾wěi而ér 名míng 益yì 彰zhāng 」 , 使shǐ 我wǒ 受shòu 到dào 莫mò 大dà 的de 鞭biān 策cè 和hé 鼓gǔ 舞wǔ 。 由yóu 於yú 《 集jí 校xiào》 先xiān 行xíng 出chū 版bǎn , 因yīn 而ér 給gěi 了le 我wǒ 一yī 個gè 反fǎn 過guò 來lái 又yòu 得dé 以yǐ 學xué 習xí 該gāi 書shū 的de大dà 好hǎo 機jī 會huì , 通tōng 過guò 二èr 十shí 餘yú 年nián 來lái 的de 「 反fǎn 復fù 誦sòng 讀dú , 反fǎn 復fù 校xiào 量liàng 」, 從cóng 其qí 中zhōng 獲huò 得dé 了le 很hěn 多duō 的de 新xīn 的de 啟qǐ 發fā 和hé 收shōu 穫huò 。 但dàn 同tóng 時shí , 對duì 於yú該gāi 書shū 及jí 所suǒ 引yǐn 各gè 家jiā 注zhù 釋shì 中zhōng 某mǒu 些xiē 研yán 究jiū 方fāng 法fǎ 和hé 文wén 字zì 解jiě 釋shì , 我wǒ 也yě有yǒu 不bù 少shǎo 不bù 敢gǎn 苟gǒu 同tóng 的de 個gè 人rén 看kàn 法fǎ 。 這zhè 些xiē 看kàn 法fǎ , 都dōu 已yǐ 分fēn 別bié 補bǔ 入rù拙zhuō 稿gǎo 的de 相xiāng 當dāng 篇piān 章zhāng 中zhōng 。 這zhè 裏lǐ 只zhǐ 就jiù 下xià 列liè 幾jǐ 個gè 問wèn 題tí , 選xuǎn 擇zé 其qí 最zuì為wèi 突tū 出chū 的de 列liè 舉jǔ 數shù 例lì , 加jiā 以yǐ 商shāng 榷què 。

    第dì 一yī 、 關guān 於yú 改gǎi 字zì 問wèn 題tí 。

    校xiào 勘kān 古gǔ 書shū , 改gǎi 字zì 是shì 不bù 可kě 避bì 免miǎn 的de 。 但dàn 一yī 則zé 要yào 有yǒu 確què 實shí 可kě靠kào 的de 根gēn 據jù , 二èr 則zé 要yào 有yǒu 所suǒ 限xiàn 制zhì , 不bù 能néng 改gǎi 得dé 太tài 多duō 。 我wǒ 曾céng 把bǎ 《管guǎn 子zi ? 輕qīng 重zhòng 》 原yuán 文wén , 和hé 《 集jí 校xiào 》 一yī 書shū 中zhōng 所suǒ 引yǐn 各gè 家jiā 注zhù 釋shì 對duì這zhè 一yī 部bù 分fēn 所suǒ 改gǎi 的de 字zì , 作zuò 了le 一yī 個gè 初chū 步bù 的de 統tǒng 計jì 。 或huò 則zé 說shuō 「 某mǒu字zì 當dāng 作zuò 某mǒu 字zì 」 , 或huò 則zé 說shuō 「 某mǒu 字zì 是shì 某mǒu 字zì 之zhī 誤wù 」 , 或huò 則zé 說shuō「

某mǒu 字zì 為wèi 某mǒu 字zì 之zhī 假jiǎ 」 , 或huò 則zé 說shuō 「 某mǒu 讀dú 為wèi 某mǒu 」 。 計jì 原yuán 書shū 十shí六liù 篇piān 僅jǐn 有yǒu 正zhèng 文wén 二èr 萬wàn 五wǔ 千qiān 九jiǔ 百bǎi 九jiǔ 十shí 八bā 字zì , 而ér 各gè 家jiā 所suǒ 改gǎi 的de 字zì, 合hé 併bìng 計jì 算suàn , 除chú 絕jué 對duì 正zhèng 確què 者zhě 不bù 計jì 外wài , 還hái 有yǒu 五wǔ 百bǎi 零líng 二èr 字zì 之zhī多duō , 即jí 大dà 約yuē 每měi 五wǔ 十shí 一yī 個gè 字zì , 就jiù 得dé 改gǎi 動dòng 一yī 個gè 字zì 。 是shì 真zhēn 的de 有yǒu這zhè 樣yàng 多duō 的de 錯cuò 字zì 嗎ma ? 經jīng 過guò 仔zǎi 細xì 推tuī 敲qiāo 核hé 對duì 的de 結jié 果guǒ , 我wǒ 認rèn 為wèi 大dà多duō 數shù 都dōu 是shì 不bù 應yīng 該gāi 改gǎi 的de , 有yǒu 些xiē 則zé 可kě 改gǎi 可kě 不bù 改gǎi , 甚shèn 至zhì 有yǒu 些xiē 則zé是shì 很hěn 明míng 顯xiǎn 的de 改gǎi 錯cuò 了le 。 特tè 別bié 是shì 關guān 於yú 數shù 目mù 字zì 、 固gù 有yǒu 名míng 詞cí 和hé 特tè用yòng 術shù 語yǔ , 不bù 能néng 隨suí 意yì 改gǎi 動dòng 。

    首shǒu 先xiān , 從cóng 數shù 目mù 字zì 的de 改gǎi 動dòng 說shuō 起qǐ 。

    例lì 一yī : 《 事shì 語yǔ 篇piān 》 上shàng 言yán 六liù 勝shèng , 而ér 下xià 言yán 「 凡fán 十shí 勝shèng 者zhě盡jǐn 有yǒu 之zhī 」 。 這zhè 本běn 是shì 指zhǐ 其qí 大dà 數shù 而ér 言yán , 乃nǎi 古gǔ 人rén 行xíng 文wén 常cháng 用yòng 寫xiě 法fǎ。 但dàn 豬zhū 飼sì 彥yàn 博bó 改gǎi 「 十shí 」 為wèi 「 六liù 」 , 張zhāng 佩pèi 綸lún 改gǎi 「 十shí 」 為wèi 「七qī 」 , 並bìng 以yǐ 《 樞shū 言yán 篇piān 》 為wèi 證zhèng , 說shuō 此cǐ 處chù 「 挩tuō 去qù 一yī 句jù 」 。 《集jí 校xiào 》 則zé 更gèng 進jìn 一yī 步bù , 以yǐ 《 樞shū 言yán 》 七qī 勝shèng 與yǔ 《 事shì 語yǔ 》 六liù 勝shèng 合hé併bìng 計jì 算suàn , 舍shě 同tóng 存cún 異yì , 湊còu 成chéng 「 十shí 勝shèng 」 之zhī 數shù , 而ér 謂wèi 《 事shì 語yǔ 》奪duó 其qí 四sì , 《 樞shū 言yán 》 奪duó 其qí 三sān , 並bìng 斷duàn 定dìng 《 樞shū 言yán 》 「 七qī 勝shèng 」 乃nǎi「 十shí 勝shèng 」 之zhī 訛é 。 事shì 實shí 上shàng 此cǐ 文wén 不bù 僅jǐn 見jiàn 於yú 《 事shì 語yǔ 》 及jí 《 樞shū 言yán》 兩liǎng 篇piān , 而ér 且qiě 又yòu 見jiàn 於yú 《 七qī 法fǎ 篇piān 》 及jí 一yī 九jiǔ 七qī 二èr 年nián 山shān 東dōng 臨lín 沂yí銀yín 雀què 山shān 漢hàn 墓mù 出chū 土tǔ 之zhī 《 王wáng 兵bīng 篇piān 》 ( 見jiàn 一yī 九jiǔ 七qī 六liù 年nián 《 文wén 物wù 》十shí 二èr 期qī 《 王wáng 兵bīng 篇piān 》 釋shì 文wén ) 。 《 七qī 法fǎ 篇piān 》 上shàng 言yán 「 以yǐ 眾zhòng 擊jī 寡guǎ, 以yǐ 治zhì 擊jī 亂luàn , 以yǐ 富fù 擊jī 貧pín , 以yǐ 能néng 擊jī 不bù 能néng , 以yǐ 教jiào 卒zú 練liàn 士shì 擊jī 敺qū眾zhòng 白bái 徒tú 」 , 而ér 下xià 文wén 曰yuē 「 十shí 戰zhàn 十shí 勝shèng , 百bǎi 戰zhàn 百bǎi 勝shèng 」 , 《 王wáng 兵bīng篇piān 》 上shàng 言yán 「 以yǐ 治zhì 擊jī 亂luàn , 以yǐ 富fù 擊jī 貧pín , 以yǐ 能néng 擊jī 不bù 能néng , 以yǐ 教jiào 士shì擊jī 敺qū 民mín 」 , 而ér 下xià 文wén 曰yuē 「 此cǐ 十shí 戰zhàn 十shí 勝shèng 之zhī 道dào 」 。 如rú 必bì 據jù 甲jiǎ 改gǎi乙yǐ , 或huò 挹yì 彼bǐ 注zhù 茲zī , 「 十shí 勝shèng 」 之zhī 數shù 尚shàng 可kě 勉miǎn 強qiáng 湊còu 合hé 而ér 成chéng , 但dàn「 百bǎi 勝shèng 」 又yòu 將jiāng 怎zěn 麼me 辦bàn 呢ne ?

    例lì 二èr : 《 海hǎi 王wáng 篇piān 》 : 「 今jīn 夫fū 給gěi 之zhī 鹽yán 筴cè , 則zé 百bǎi 倍bèi 歸guī於yú 上shàng , 人rén 無wú 以yǐ 避bì 此cǐ 者zhě , 數shù 也yě 。 」 為wèi 了le 「 百bǎi 倍bèi 」 一yī 詞cí , 《集jí 校xiào 》 列liè 舉jǔ 了le 三sān 種zhǒng 改gǎi 法fǎ 。 愈yù 樾yuè 認rèn 為wèi 「 百bǎi 倍bèi 太tài 多duō 」 , 故gù 以yǐ「 百bǎi 」 字zì 為wèi 「 衍yǎn 文wén 」 。 陶táo 鴻hóng 慶qìng 則zé 認rèn 為wèi 「 百bǎi 」 當dāng 為wèi 「 自zì 」字zì 之zhī 誤wù 。 言yán 「 不bù 必bì 籍jí 於yú 諸zhū 君jūn 吾wú 子zi , 而ér 自zì 然rán 得dé 其qí 倍bèi 數shù 」 。聞wén 一yī 多duō 也yě 認rèn 為wèi 「 百bǎi 」 當dāng 為wèi 「 自zì 」 , 並bìng 謂wèi 「 自zì 當dāng 訓xùn 自zì 己jǐ ,謂wèi 某mǒu 數shù 自zì 己jǐ , 實shí 不bù 定dìng 之zhī 辭cí , 與yǔ 今jīn 算suàn 術shù 之zhī X 同tóng 」 。 「 倍bèi 」就jiù 是shì 「 二èr 」 , 故gù 「 自zì 倍bèi 」 亦yì 可kě 省shěng 言yán 「 倍bèi 」 。 案àn 「 百bǎi 倍bèi 」乃nǎi 漢hàn 人rén 言yán 財cái 政zhèng 經jīng 濟jì 之zhī 常cháng 用yòng 形xíng 容róng 詞cí 。 《 鹽yán 鐵tiě 論lùn 。 非fēi 鞅yāng 篇piān 》大dà 夫fū 言yán 「 商shāng 鞅yāng 外wài 設shè 百bǎi 倍bèi 之zhī 利lì , 收shōu 山shān 澤zé 之zhī 稅shuì 」 , 文wén 學xué 也yě 說shuō商shāng 鞅yāng 「 外wài 禁jìn 山shān 澤zé 之zhī 原yuán , 內nèi 設shè 百bǎi 倍bèi 之zhī 利lì 」 , 即jí 其qí 證zhèng 。 謂wèi 之zhī「 百bǎi 倍bèi 」 者zhě , 乃nǎi 作zuò 者zhě 故gù 意yì 誇kuā 大dà 之zhī 詞cí , 謂wèi 依yī 其qí 言yán 而ér 行xíng , 就jiù可kě 以yǐ 取qǔ 得dé 百bǎi 倍bèi 的de 盈yíng 利lì 。 本běn 書shū 言yán 倍bèi 數shù 之zhī 處chù 不bù 一yī 而ér 足zú 。 計jì 「三sān 倍bèi 」 一yī 見jiàn ( 《 輕qīng 重zhòng 乙yǐ 》 ) , 「 五wǔ 倍bèi 」 五wǔ 見jiàn ( 《 揆kuí 度dù 》及jí 《 輕qīng 重zhòng 戊wù 》 ) , 「 六liù 倍bèi 」 一yī 見jiàn ( 《 揆kuí 度dù 》 ) , 「 十shí 倍bèi」 二èr 十shí 三sān 見jiàn ( 《 國guó 蓄xù 》 、 《 山shān 國guó 軌guǐ 》 、 《 山shān 權quán 數shù 》 、 《山shān 至zhì 數shù 》 、 《 揆kuí 度dù 》 、 《 輕qīng 重zhòng 甲jiǎ 、 乙yǐ 、 丁dīng 》 ) , 「 再zài 十shí倍bèi 」 或huò 「 二èr 十shí 倍bèi 」 共gòng 七qī 見jiàn (《

巨jù 乘chéng 馬mǎ 》 、 《 地dì 數shù 》 、 《 揆kuí 度dù 》 、 《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 》 ) , 「四sì 十shí 倍bèi 」 三sān 見jiàn(

《 輕qīng 重zhòng 甲jiǎ 、 丁dīng 》 ) , 「 五wǔ 十shí 倍bèi 」 二èr 見jiàn ( 《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 》 ), 「 百bǎi 倍bèi 」 十shí 見jiàn ( 《 海hǎi 王wáng 》 、 《 國guó 蓄xù 》 、 《 輕qīng 重zhòng 甲jiǎ 、 乙yǐ》 ) 。 這zhè 些xiē 都dōu 是shì 作zuò 者zhě 隨suí 意yì 用yòng 來lái 鼓gǔ 吹chuī 所suǒ 謂wèi 輕qīng 重zhòng 之zhī 筴cè 所suǒ 獲huò 盈yíng利lì 之zhī 大dà 。 《 輕qīng 重zhòng 乙yǐ 篇piān 》 所suǒ 謂wèi 「 發fā 號hào 施shī 令lìng , 物wù 之zhī 輕qīng 重zhòng 相xiāng 什shén而ér 相xiāng 伯bó 」 , 《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 篇piān 》 所suǒ 謂wèi 「 善shàn 為wèi 國guó 者zhě … … 一yī 可kě 以yǐ 為wèi百bǎi , 未wèi 嘗cháng 籍jí 求qiú 於yú 民mín , 而ér 使shǐ 用yòng 若ruò 河hé 海hǎi 」 。 「 使shǐ 用yòng 若ruò 河hé 海hǎi 」, 則zé 取qǔ 之zhī 不bù 盡jǐn , 用yòng 之zhī 不bù 竭jié , 不bù 僅jǐn 百bǎi 倍bèi 而ér 已yǐ !

    此cǐ 外wài , 改gǎi 《 巨jù 乘chéng 馬mǎ 》 的de 「 一yī 農nóng 」 為wèi 「 二èr 農nóng 」 , 又yòu改gǎi 「 二èr 農nóng 」 為wèi「

上shàng 農nóng 」 。 改gǎi 《 海hǎi 王wáng 篇piān 》 的de 「 釜fǔ 十shí 五wǔ 」 為wèi 「 釜fǔ 五wǔ 十shí 」 ,改gǎi 《 山shān 權quán 數shù 》 的de 「 粟sù 賈jiǎ 三sān 十shí 」 為wèi 「 粟sù 賈jiǎ 十shí 」 , 改gǎi 《 地dì 數shù篇piān 》 的de 「 黃huáng 金jīn 百bǎi 萬wàn 」 為wèi 「 黃huáng 金jīn 萬wàn 斤jīn 」 , 改gǎi 《 輕qīng 重zhòng 乙yǐ 篇piān 》的de 「 富fù 商shāng 蓄xù 賈jiǎ 藏cáng 五wǔ 十shí 鍾zhōng 」 為wèi 「 富fù 商shāng 蓄xù 賈jiǎ 藏cáng 五wǔ 千qiān 鍾zhōng 」 , 「涇jīng 水shuǐ 十shí 二èr 空kōng 」 為wèi 「 涇jīng 水shuǐ 上shàng 下xià 控kòng 」 , 改gǎi 《 輕qīng 重zhòng 戊wù 篇piān 》 的de 「當dāng 一yī 而ér 八bā 萬wàn 」 為wèi 「 當dāng 一yī 而ér 八bā 百bǎi 」 , 「 糴dí 十shí 百bǎi 」 為wèi 「 糴dí 石shí百bǎi 」 , 「 三sān 百bǎi 七qī 十shí 」 為wèi 「 石shí 百bǎi 七qī 十shí 」 。 特tè 別bié 是shì 對duì 《 山shān 至zhì數shù 》 「 方fāng 六liù 里lǐ 而ér 一yī 乘chéng , 二èr 十shí 七qī 人rén 而ér 奉fèng 一yī 乘chéng 」 一yī 條tiáo , 各gè 家jiā意yì 見jiàn 最zuì 多duō , 或huò 則zé 據jù 《 乘chéng 馬mǎ 篇piān 》 改gǎi 「 二èr 十shí 七qī 人rén 」 為wèi 「 三sān 十shí人rén 」 ( 王wáng 引yǐn 之zhī ) , 或huò 則zé 據jù 同tóng 篇piān 改gǎi 「 六liù 」 為wèi 「 八bā 」 ( 丁dīng 士shì涵hán ) , 或huò 又yòu 據jù 同tóng 篇piān 改gǎi 「 二èr 十shí 七qī 」 為wèi 「 七qī 十shí 二èr 」 ( 何hé 如rú 璋zhāng) , 或huò 則zé 據jù 同tóng 篇piān 及jí 《 周zhōu 禮lǐ 。 夏xià 官guān 。 敘xù 目mù 》 改gǎi 「 二èr 十shí 七qī 人rén」 為wèi 「 二èr 十shí 五wǔ 人rén 」 ( 孫sūn 詒yí 讓ràng ) 。 總zǒng 而ér 言yán 之zhī , 只zhǐ 要yào 遇yù 到dào 數shù目mù 字zì , 無wú 不bù 用yòng 講jiǎng 價jià 還hái 價jià 的de 方fāng 式shì 來lái 進jìn 行xíng 「 是shì 正zhèng 」 。

    其qí 次cì , 來lái 談tán 談tán 對duì 固gù 有yǒu 名míng 詞cí 的de 改gǎi 動dòng 。

    這zhè 裏lǐ 所suǒ 謂wèi 的de 固gù 有yǒu 名míng 詞cí , 包bāo 括kuò 人rén 名míng 、 地dì 名míng 、 官guān 名míng 、物wù 名míng 和hé 制zhì 度dù 名míng 等děng 數shù 種zhǒng 。 各gè 舉jǔ 一yī 例lì 以yǐ 資zī 說shuō 明míng :

    一yī 、 對duì 人rén 名míng 的de 改gǎi 動dòng 。 例lì 如rú 「 金jīn 出chū 於yú 汝rǔ 漢hàn 」 一yī 段duàn ,除chú 《 國guó 蓄xù 篇piān 》 外wài , 《 地dì 數shù 》 及jí 《 揆kuí 度dù 》 都dōu 作zuò 桓huán 、 管guǎn 問wèn 答dá語yǔ , 《 輕qīng 重zhòng 乙yǐ 篇piān 》 忽hū 變biàn 為wèi 武wǔ 王wáng 、 癸guǐ 度dù 語yǔ 。 又yòu 「 吾wú 國guó 者zhě 衢qú處chù 之zhī 國guó 也yě 」 一yī 段duàn , 《 地dì 數shù 篇piān 》 也yě 是shì 桓huán 、 管guǎn 問wèn 答dá 語yǔ , 《 輕qīng重zhòng 乙yǐ 篇piān 》 也yě 作zuò 武wǔ 王wáng 、 癸guǐ 度dù 語yǔ 。 這zhè 顯xiǎn 然rán 是shì 各gè 篇piān 不bù 是shì 一yī 時shí 一yī人rén 作zuò 品pǐn 的de 表biǎo 現xiàn , 但dàn 同tóng 時shí 也yě 就jiù 證zhèng 明míng 本běn 書shū 中zhōng 所suǒ 有yǒu 人rén 名míng , 只zhǐ 不bù過guò 是shì 寓yù 言yán 式shì 的de 人rén 物wù , 根gēn 本běn 上shàng 就jiù 談tán 不bù 到dào 誰shuí 正zhèng 誰shuí 誤wù 的de 問wèn 題tí 。張zhāng 佩pèi 綸lún 不bù 明míng 此cǐ 理lǐ , 硬yìng 說shuō 《 乙yǐ 篇piān 》 的de 「 武wǔ 王wáng 」 就jiù 是shì 「 威wēi 公gōng」 , 「 癸guǐ 度dù 」 就jiù 是shì 「 癸guǐ 乙yǐ 」 。 因yīn 此cǐ 並bìng 言yán 當dāng 與yǔ 「 迎yíng 癸guǐ 乙yǐ 於yú周zhōu 下xià 原yuán 」 合hé 為wèi 一yī 節jié 。 《 集jí 校xiào 》 也yě 同tóng 樣yàng 認rèn 為wèi 《 乙yǐ 篇piān 》 「 武wǔ王wáng 問wèn 於yú 癸guǐ 度dù 」 一yī 段duàn , 當dāng 屬shǔ 《 揆kuí 度dù 篇piān 》 , 而ér 以yǐ 「 揆kuí 度dù 」 即jí「 癸guǐ 度dù 」 , 「 武wǔ 王wáng 」 即jí 「 威wēi 王wáng 」 , 也yě 就jiù 是shì 「 齊qí 威wēi 王wáng 因yīn 齊qí」 。 真zhēn 是shì 未wèi 免miǎn 多duō 事shì ! 又yòu 《 集jí 校xiào 》 把bǎ 《 輕qīng 重zhòng 戊wù 》 「 管guǎn 子zi 令lìng桓huán 公gōng 」 的de 「 桓huán 公gōng 」 , 改gǎi 為wèi 「 隰xí 朋péng 」 , 其qí 理lǐ 由yóu 即jí 為wèi 管guǎn 子zi 不bù應yīng 當dāng 對duì 桓huán 公gōng 下xià 令lìng 。 實shí 則zé 「 令lìng 」 就jiù 是shì 「 教jiào 」 的de 意yì 思sī , 《 事shì語yǔ 篇piān 》 有yǒu 「 泰tài 奢shē 教jiào 我wǒ 曰yuē 」 , 《 山shān 至zhì 數shù 篇piān 》 有yǒu 「 有yǒu 人rén 教jiào 我wǒ, 謂wèi 之zhī 請qǐng 士shì 」 的de 話huà , 泰tài 奢shē 、 請qǐng 士shì 可kě 以yǐ 「 教jiào 」 桓huán 公gōng , 為wèi 什shén麼me 管guǎn 仲zhòng 就jiù 不bù 可kě 以yǐ 「 令lìng 」 桓huán 公gōng 呢ne ?

    二èr 、 對duì 地dì 名míng 的de 改gǎi 動dòng 。 例lì 如rú 《 地dì 數shù 篇piān 》 及jí 《 輕qīng 重zhòng 甲jiǎ篇piān 》 都dōu 有yǒu 「 梁liáng 、 趙zhào 、 宋sòng 、 衛wèi 、 濮pú 陽yáng 」 語yǔ 。 《 集jí 校xiào 》 認rèn 為wèi濮pú 陽yáng 屬shǔ 於yú 衛wèi , 不bù 應yīng 於yú 衛wèi 之zhī 下xià 復fù 出chū 濮pú 陽yáng 。 因yīn 而ér 據jù 抄chāo 本běn 《 冊cè府fǔ 元yuán 龜guī 》 , 改gǎi 「 濮pú 陽yáng 」 為wèi 「 淮huái 楊yáng 」 , 又yòu 自zì 改gǎi 「 楊yáng 」 為wèi 「揚yáng 」 。 這zhè 裏lǐ , 大dà 概gài 是shì 把bǎ 《 史shǐ 記jì 。 貨huò 殖zhí 傳chuán 》 下xià 面miàn 的de 這zhè 段duàn 記jì載zài 完wán 全quán 忘wàng 記jì 了le ! 《 貨huò 殖zhí 傳chuán 》 說shuō :

        「 夫fū 自zì 鴻hóng 溝gōu 以yǐ 東dōng , 芒máng ● 以yǐ 北běi , 屬shǔ 巨jù 野yě , 此cǐ 梁liáng宋sòng 也yě 。 」

        「 然rán 邯hán 鄲dān 亦yì 漳zhāng 河hé 間jiān 一yī 都dōu 會huì 也yě 。 北běi 通tōng 燕yàn 涿zhuō , 南nán有yǒu 鄭zhèng 、 衛wèi 。 鄭zhèng 、 衛wèi 俗sú 與yǔ 趙zhào 相xiāng 類lèi , 然rán 近jìn 梁liáng 、 魯lǔ , 微wēi 重zhòng 而ér 矜jīn節jié 。 濮pú 上shàng 之zhī 邑yì 徙xǐ 野yě 王wáng … … 」

這zhè 明míng 明míng 是shì 說shuō 的de 「 漢hàn 興xìng 海hǎi 內nèi 為wèi 一yī 」 以yǐ 後hòu 的de 漢hàn 代dài 經jīng 濟jì 地dì 理lǐ, 既jì 有yǒu 梁liáng 、 宋sòng , 又yòu 有yǒu 趙zhào 、 衛wèi , 也yě 有yǒu 濮pú 上shàng 之zhī 邑yì , 非fēi 指zhǐ 戰zhàn 國guó時shí 代dài 的de 梁liáng 、 宋sòng 、 趙zhào 、 衛wèi 、 濮pú 陽yáng 。 本běn 書shū 所suǒ 述shù 地dì 名míng , 與yǔ 此cǐ 完wán全quán 相xiāng 同tóng , 正zhèng 足zú 證zhèng 明míng 本běn 書shū 為wèi 漢hàn 人rén 所suǒ 作zuò 。 乃nǎi 竟jìng 有yǒu 人rén 抓zhuā 住zhù 這zhè 裏lǐ有yǒu 梁liáng 、 宋sòng 二èr 字zì 立lì 即jí 武wǔ 斷duàn 地dì 說shuō 本běn 書shū 之zhī 成chéng , 不bù 得dé 在zài 齊qí 威wēi 王wáng 滅miè宋sòng 以yǐ 後hòu 和hé 梁liáng 惠huì 王wáng 遷qiān 梁liáng 以yǐ 前qián 。 誠chéng 如rú 所suǒ 言yán , 那nà 麼me 《 史shǐ 記jì 》 的de寫xiě 成chéng 年nián 代dài 不bù 也yě 就jiù 大dà 成chéng 問wèn 題tí 了le 嗎ma ?

    此cǐ 外wài , 或huò 改gǎi 《 地dì 數shù 篇piān 》 「 渠qú 展zhǎn 」 為wèi 「 渠qú 養yǎng 」 , 謂wèi即jí 《 漢hàn 志zhì 》 瑯láng 邪xié 郡jùn 長zhǎng 廣guǎng 縣xiàn 之zhī 奚xī 養yǎng 澤zé ( 錢qián 文wén 霈pèi ) ; 或huò 改gǎi 《輕qīng 重zhòng 乙yǐ 篇piān 》 「 莒jǔ 必bì 市shì 里lǐ 」 之zhī「

必bì 市shì 」 為wèi 「 密mì 」 , 謂wèi 即jí 《 郡jùn 國guó 志zhì 》 淳chún 于yú 之zhī 密mì 鄉xiāng ( 張zhāng 佩pèi綸lún ) ; 或huò 則zé 改gǎi《

輕qīng 重zhòng 丁dīng 篇piān 》 「 崢zhēng 丘qiū 」 為wèi 「 乘chéng 丘qiū 」 ( 俞yú 樾yuè ) ; 或huò 又yòu 改gǎi 為wèi蛇shé 丘qiū ( 何hé 如rú 璋zhāng ) , 又yòu 說shuō 就jiù 是shì 葵kuí 丘qiū ( 尹yǐn 知zhī 章zhāng ) 。 明míng 明míng 本běn 書shū所suǒ 有yǒu 地dì 名míng 也yě 和hé 人rén 名míng 一yī 樣yàng 都dōu 是shì 作zuò 者zhě 隨suí 意yì 假jiǎ 託tuō 之zhī 詞cí , 但dàn 學xué 者zhě們men 硬yìng 要yào 牽qiān 強qiáng 附fù 會huì 地dì 去qù 尋xún 求qiú 實shí 地dì , 這zhè 就jiù 未wèi 免miǎn 為wèi 古gǔ 人rén 所suǒ 愚yú 了le。

    三sān 、 對duì 官guān 名míng 的de 改gǎi 動dòng 。 《 揆kuí 度dù 篇piān 》 「 自zì 言yán 能néng 治zhì 田tián 土tǔ, 不bù 能néng 治zhì 田tián 土tǔ 者zhě , 殺shā 其qí 身shēn 以yǐ 釁xìn 其qí 社shè 」 。 許xǔ 維wéi 遹yù 說shuō : 「 治zhì田tián 土tǔ 」 當dāng 作zuò 「 治zhì 土tǔ 」 , 而ér 「 治zhì 土tǔ 」 就jiù 是shì 「 司sī 徒tú 」 。 《 集jí校xiào 》 則zé 以yǐ 「 兩liǎng 『 田tián 』 字zì 皆jiē 為wèi 『 申shēn 』 字zì 之zhī 誤wù 。 『 申shēn 土tǔ 』 即jí司sī 徒tú 也yě 。 齊qí 有yǒu 申shēn 田tián 之zhī 官guān , 《 立lì 政zhèng 篇piān 》 誤wù 《 申shēn 》 為wèi 《 由yóu 》, 此cǐ 則zé 誤wù 《 申shēn 》 為wèi 《 田tián 》 。 蓋gài 校xiào 者zhě 不bù 解jiě 《 申shēn 土tǔ 》 之zhī 義yì 而ér以yǐ 意yì 改gǎi 之zhī 」 。 這zhè 也yě 大dà 成chéng 問wèn 題tí 。 《 荀xún 子zi ? 王wáng 制zhì 篇piān 》 論lùn 「 序xù官guān 」 , 計jì 有yǒu 宰zǎi 爵jué , 司sī 徒tú 、 司sī 馬mǎ 、 大dà 師shī 、 司sī 空kōng 、 治zhì 田tián 、 虞yú師shī 、 鄉xiāng 師shī 、 工gōng 師shī 、 傴yǔ 巫wū 、 跛bǒ 擊jī 、 治zhì 市shì 、 司sī 寇kòu 、 冢zhǒng 宰zǎi 、 辟pì公gōng 等děng 等děng 名míng 義yì 。 又yòu 說shuō : 「 司sī 徒tú 知zhī 百bǎi 宗zōng 城chéng 郭guō 立lì 器qì 之zhī 數shù 」 , 而ér「

治zhì 田tián 之zhī 事shì 」 , 則zé 為wèi 「 相xiāng 高gāo 下xià , 視shì 肥féi 墝qiāo , 序xù 五wǔ 種zhǒng , 省shěng 農nóng功gōng , 謹jǐn 蓄xù 藏cáng , 以yǐ 時shí 順shùn 修xiū , 使shǐ 農nóng 夫fū 樸pǔ 力lì 而ér 寡guǎ 能néng 」 。 可kě 見jiàn 「司sī 徒tú 」 和hé 「 治zhì 田tián 」 , 不bù 僅jǐn 各gè 為wèi 一yī 官guān , 而ér 且qiě 職zhí 權quán 也yě 不bù 一yī 致zhì。 又yòu 《 管guǎn 子zi 。 大dà 匡kuāng 篇piān 》 也yě 有yǒu 「 寧níng 戚qī 為wèi 田tián 」 及jí 「 墾kěn 草cǎo 入rù 邑yì, … … 臣chén 不bù 如rú 寧níng 戚qī , 請qǐng 立lì 為wèi 大dà 司sī 田tián 」 的de 話huà 。 本běn 書shū 「 治zhì 田tián土tǔ 」 一yī 詞cí 凡fán 二èr 見jiàn ( 《 揆kuí 度dù 》 及jí 《 山shān 國guó 軌guǐ 》 ) , 皆jiē 指zhǐ 農nóng 事shì而ér 言yán , 若ruò 如rú 二èr 氏shì 言yán , 則zé 是shì 合hé 兩liǎng 官guān 為wèi 一yī 官guān 了le 。 又yòu 許xǔ 維wéi 遹yù 改gǎi《 輕qīng 重zhòng 甲jiǎ 篇piān 》 的de 「 中zhōng 軍jūn 」 為wèi「

申shēn 軍jūn 」 , 張zhāng 佩pèi 綸lún 改gǎi 《 輕qīng 重zhòng 丁dīng 篇piān 》 的de 「 太tài 宰zǎi 」 為wèi 「 宰zǎi 夫fū」 , 丁dīng 士shì 涵hán 改gǎi《

巨jù 乘chéng 馬mǎ 篇piān 》 兩liǎng 「 衡héng 」 字zì 為wèi 「 橫héng 」 , 誤wù 與yǔ 此cǐ 同tóng 。

    四sì 、 對duì 物wù 名míng 的de 改gǎi 動dòng 。 《 國guó 准zhǔn 篇piān 》 : 「 立lì 施shī 以yǐ 守shǒu 五wǔ穀gǔ 」 , 施shī 即jí 通tōng 施shī , 就jiù 是shì 貨huò 幣bì 。 立lì 施shī 就jiù 是shì 鑄zhù 造zào 貨huò 幣bì , 和hé 本běn篇piān 上shàng 文wén 「 出chū 山shān 金jīn 立lì 幣bì 」 與yǔ 《 國guó 蓄xù 篇piān 》 「 鑄zhù 錢qián 立lì 幣bì 」 意yì 義yì相xiāng 同tóng 。 守shǒu 五wǔ 穀gǔ 就jiù 是shì 用yòng 貨huò 幣bì 收shōu 買mǎi 五wǔ 穀gǔ , 也yě 就jiù 是shì 「 彼bǐ 守shǒu 國guó 者zhě守shǒu 穀gǔ 而ér 已yǐ 矣yǐ 」 的de 意yì 思sī 。 「 執zhí 其qí 通tōng 施shī 以yǐ 御yù 其qí 司sī 命mìng 」 乃nǎi 本běn 書shū作zuò 者zhě 在zài 經jīng 濟jì 政zhèng 策cè 中zhōng 的de 中zhōng 心xīn 思sī 想xiǎng 。 而ér 這zhè 裏lǐ 的de 「 立lì 施shī 以yǐ 守shǒu 五wǔ穀gǔ 」 , 就jiù 是shì 說shuō 明míng 在zài 「 非fēi 五wǔ 穀gǔ 之zhī 所suǒ 生shēng 」 的de 「 禽qín 獸shòu 牛niú 羊yáng 之zhī 地dì」 , 封fēng 建jiàn 國guó 家jiā 要yào 利lì 用yòng 官guān 營yíng 牧mù 場chǎng 所suǒ 獲huò 得dé 的de 贏yíng 利lì 作zuò 為wèi 資zī 金jīn ,鑄zhù 造zào 貨huò 幣bì , 以yǐ 為wèi 收shōu 買mǎi 五wǔ 穀gǔ 之zhī 用yòng , 正zhèng 是shì 落luò 實shí「

執zhí 其qí 通tōng 施shī 以yǐ 御yù 其qí 司sī 命mìng 」 這zhè 一yī 中zhōng 心xīn 思sī 想xiǎng 的de 具jù 體tǐ 措cuò 施shī , 因yīn而ér 可kě 以yǐ 達dá 到dào 「 以yǐ 無wú 用yòng 之zhī 壤rǎng 藏cáng 民mín 之zhī 贏yíng 」 的de 最zuì 終zhōng 目mù 的de 。 但dàn 《集jí 校xiào 》 卻què 別bié 出chū 新xīn 解jiě , 改gǎi 「 施shī 」 為wèi 「 杝lí 」 , 改gǎi 「 穀gǔ 」 為wèi 「 ● 」 。 把bǎ 本běn 書shū 作zuò 者zhě 的de 中zhōng 心xīn 經jīng 濟jì 思sī 想xiǎng , 看kàn 成chéng 是shì 作zuò 一yī 個gè 木mù 籠lóng, 來lái 飼sì 養yǎng 小xiǎo 畜chù 。 把bǎ 最zuì 終zhōng 目mù 的de 變biàn 為wèi 達dá 到dào 目mù 的de 手shǒu 段duàn , 這zhè 就jiù 未wèi免miǎn 令lìng 人rén 有yǒu 「 買mǎi 櫝dú 還hái 珠zhū 」 之zhī 感gǎn 了le !

    五wǔ 、 對duì 制zhì 度dù 名míng 的de 改gǎi 動dòng 。 《 集jí 校xiào 》 不bù 僅jǐn 改gǎi 人rén 名míng 、 地dì名míng 、 官guān 名míng 和hé 物wù 名míng , 而ér 且qiě 還hái 對duì 有yǒu 關guān 朝cháo 代dài 特tè 徵zhēng 的de 制zhì 度dù 名míng , 也yě若ruò 無wú 其qí 事shì 地dì 順shùn 手shǒu 加jiā 以yǐ 改gǎi 動dòng 。 最zuì 突tū 出chū 的de 例lì 子zi , 就jiù 是shì 王wáng 引yǐn 之zhī把bǎ 《 輕qīng 重zhòng 己jǐ 篇piān 》 的de 「 天tiān 子zi 服fú 黃huáng 而ér 靜jìng 處chù 」 , 改gǎi 為wèi 「 天tiān 子zi 服fú赤chì 絻miǎn 赤chì 而ér 靜jìng 處chù 」 。 雖suī 只zhǐ 一yī 字zì 之zhī 差chà , 但dàn 卻què 關guān 係xì 到dào 兩liǎng 個gè 不bù 同tóng朝cháo 代dài 、 不bù 同tóng 意yì 識shí 形xíng 態tài 的de 「 服fú 色sè 」 制zhì 度dù 問wèn 題tí 。 《 集jí 校xiào 》 本běn也yě 感gǎn 覺jué 到dào 這zhè 是shì 王wáng 莽mǎng 「 寶bǎo 黃huáng 冢zhǒng 赤chì 」 思sī 想xiǎng 的de 反fǎn 映yìng , 但dàn 卻què 完wán 全quán不bù 顧gù 及jí 全quán 書shū 中zhōng 有yǒu 不bù 少shǎo 反fǎn 映yìng 王wáng 莽mǎng 時shí 代dài 的de 特tè 徵zhēng 的de 同tóng 時shí 存cún 在zài (參cān 看kàn 《 論lùn 〈 管guǎn 子zi ? 輕qīng 重zhòng 〉 上shàng ─ ─ 關guān 於yú 〈 管guǎn 子zi 。 輕qīng 重zhòng 〉 的de著zhù 作zuò 年nián 代dài 》 ) , 而ér 斷duàn 定dìng 說shuō 「 僅jǐn 此cǐ 一yī 字zì 孤gū 證zhèng 不bù 足zú 為wèi 據jù 」 ,因yīn 而ér 對duì 王wáng 引yǐn 之zhī 的de 改gǎi 動dòng , 表biǎo 示shì 同tóng 意yì , 這zhè 就jiù 未wèi 免miǎn 和hé 王wáng 國guó 維wéi 僅jǐn僅jǐn 根gēn 據jù 「 玉yù 起qǐ 於yú 禺yú 氏shì 」 一yī 句jù 話huà , 就jiù 認rèn 為wèi 《 管guǎn 子zi 》 書shū 是shì 漢hàn文wén 、 景jǐng 時shí 代dài 的de 作zuò 品pǐn ( 見jiàn 《 觀guān 堂táng 別bié 集jí 補bǔ 遺yí ? 月yuè 氏shì 未wèi 西xī 徙xǐ 大dà夏xià 時shí 故gù 地dì 考kǎo 》 ) , 而ér 對duì 與yǔ 「 禺yú 氏shì 之zhī 玉yù 」 並bìng 列liè 在zài 一yī 起qǐ 的de ,還hái 有yǒu 直zhí 到dào 漢hàn 武wǔ 帝dì 太tài 初chū 三sān 年nián ( 前qián 一yī 0 二èr ) 遣qiǎn 徐xú 自zì 為wèi 築zhù 五wǔ 原yuán塞sāi 外wài 列liè 城chéng 「 西xī 北běi 至zhì 盧lú 朐qú 」 ( 《 漢hàn 書shū 。 武wǔ 紀jì 》 及jí 《 匈xiōng 奴nú 傳chuán》 ) , 才cái 開kāi 始shǐ 歸guī 入rù 漢hàn 代dài 版bǎn 圖tú 的de 「 陰yīn 山shān 之zhī 礝ruǎn ? 」 和hé 到dào 王wáng 莽mǎng時shí 才cái 由yóu 漢hàn 西xī 陵líng 縣xiàn 改gǎi 名míng 為wèi 江jiāng 陽yáng 的de 「 江jiāng 陽yáng 之zhī 珠zhū 」 , 則zé 熟shú 視shì 無wú睹dǔ , 同tóng 樣yàng 是shì 犯fàn 了le 「 不bù 全quán 面miàn 看kàn 問wèn 題tí 」 的de 毛máo 病bìng !

    復fù 次cì , 談tán 談tán 對duì 特tè 用yòng 術shù 語yǔ 的de 改gǎi 動dòng 。

    這zhè 裏lǐ 也yě 可kě 以yǐ 舉jǔ 出chū 幾jǐ 個gè 例lì 。

    一yī 、 《 巨jù 乘chéng 馬mǎ 篇piān 》 有yǒu 「 國guó 穀gǔ 之zhī ● , 音yīn晃huǎng , 這zhè 裏lǐ 指zhǐ 物wù 價jià 。 一yī 切qiè 什shén 九jiǔ 」 的de 話huà 。 《 集jí 校xiào 》 認rèn 為wèi「 『 一yī 切qiè 什shén 九jiǔ 』 殊shū 為wèi 不bù 詞cí , 疑yí 是shì 『 一yī 均jūn 什shén 斗dòu 』 之zhī 誤wù , 『均jūn 』 假jiǎ 為wèi 『 鈞jūn 』 」 , 又yòu 以yǐ 《 小xiǎo 匡kuāng 篇piān 》 尹yǐn 注zhù 「 三sān 十shí 金jīn 曰yuē 鈞jūn」 的de 「 三sān 十shí 金jīn 」 為wèi 「 三sān 十shí 錢qián 」 , 因yīn 而ér 作zuò 出chū 一yī 鈞jūn 什shén 斗dòu 就jiù 是shì穀gǔ 每měi 石shí 值zhí 三sān 十shí 錢qián 的de 結jié 論lùn , 以yǐ 期qī 合hé 於yú 戰zhàn 國guó 時shí 代dài 李lǐ 悝kuī 所suǒ 說shuō 的de「 石shí 三sān 十shí 」 之zhī 數shù 。 這zhè 樣yàng 不bù 憚dàn 煩fán 地dì 轉zhuǎn 好hǎo 幾jǐ 個gè 彎wān , 來lái 把bǎ 自zì 己jǐ早zǎo 已yǐ 肯kěn 定dìng 是shì 漢hàn 文wén 景jǐng 時shí 作zuò 品pǐn 的de 書shū 中zhōng 的de 穀gǔ 價jià 硬yìng 要yào 使shǐ 其qí 與yǔ 幾jǐ 百bǎi年nián 前qián 的de 戰zhàn 國guó 時shí 代dài 李lǐ 悝kuī 所suǒ 說shuō 的de 穀gǔ 價jià 相xiāng 埒liè , 可kě 謂wèi 費fèi 盡jǐn 苦kǔ 心xīn !殊shū 不bù 知zhī 「 一yī 切qiè 」 二èr 字zì 乃nǎi 漢hàn 人rén 常cháng 用yòng 語yǔ , 《 史shǐ 記jì 》 、 《 漢hàn 書shū》 、 《 鹽yán 鐵tiě 論lùn 》 等děng 書shū 及jí 劉liú 向xiàng 《 戰zhàn 國guó 策cè 序xù 》 屢lǚ 見jiàn 。 而ér 「 什shén九jiǔ 」 則zé 為wèi 本běn 書shū 中zhōng 的de 特tè 用yòng 術shù 語yǔ 。《

山shān 國guó 軌guǐ 篇piān 》 : 「 穀gǔ 一yī 廩lǐn 十shí , 君jūn 常cháng 操cāo 九jiǔ 」 。 《 山shān 權quán 數shù 篇piān》 : 「 物wù 一yī 也yě 而ér 十shí , 是shì 九jiǔ 為wèi 用yòng 。 」 這zhè 是shì 說shuō 穀gǔ 的de 原yuán 價jià 本běn 僅jǐn為wèi 一yī , 由yóu 於yú 通tōng 過guò 輕qīng 重zhòng 之zhī 策cè , 為wèi 國guó 家jiā 所suǒ 壟lǒng 斷duàn , 故gù 坐zuò 長zhǎng 加jiā 十shí, 除chú 原yuán 價jià 外wài , 獲huò 利lì 九jiǔ 倍bèi 。 故gù 曰yuē 「 國guó 穀gǔ 之zhī ● , 一yī 切qiè 什shén 九jiǔ 」, 也yě 就jiù 是shì 說shuō 所suǒ 獲huò 盈yíng 利lì , 一yī 切qiè 皆jiē 為wèi 百bǎi 分fēn 之zhī 九jiǔ 十shí 。 本běn 義yì 自zì 明míng, 一yī 經jīng 改gǎi 動dòng , 不bù 僅jǐn 不bù 好hǎo 理lǐ 解jiě , 而ér 且qiě 連lián 時shí 代dài 也yě 弄nòng 顛diān 倒dào 了le !

    二èr 、 「 大dà 准zhǔn 」 一yī 詞cí , 《 國guó 蓄xù 篇piān 》 一yī 見jiàn , 《 揆kuí 度dù 篇piān》 二èr 見jiàn , 也yě 是shì 本běn 書shū 特tè 用yòng 術shù 語yǔ 。 《 揆kuí 度dù 篇piān 》 自zì 有yǒu 專zhuān 章zhāng , 進jìn行xíng 解jiě 釋shì 。 它tā 說shuō 「 天tiān 下xià 皆jiē 制zhì 我wǒ 而ér 無wú 我wǒ 焉yān , 此cǐ 謂wèi 大dà 准zhǔn 」 。 下xià文wén 並bìng 舉jǔ 例lì 說shuō 明míng , 意yì 思sī 是shì 說shuō 封fēng 建jiàn 國guó 家jiā 的de 最zuì 高gāo 統tǒng 治zhì 者zhě , 在zài 天tiān下xià 大dà 亂luàn 時shí , 一yī 切qiè 貧pín 富fù 予yǔ 奪duó 之zhī 權quán 都dōu 操cāo 在zài 鄰lín 國guó 手shǒu 中zhōng , 毫háo 無wú 自zì主zhǔ 能néng 力lì 。 《 山shān 至zhì 數shù 篇piān 》 所suǒ 謂wèi 「 天tiān 子zi 失shī 其qí 權quán 」 也yě 就jiù 是shì 這zhè 個gè意yì 思sī 。 但dàn 張zhāng 佩pèi 綸lún 卻què 一yī 定dìng 要yào 改gǎi 「 大dà 」 為wèi 「 失shī 」 , 未wèi 免miǎn 多duō 事shì!

    三sān 、 《 山shān 至zhì 數shù 篇piān 》 「 大dà 夫fū 旅lǚ 壤rǎng 而ér 封fēng , 積jī 實shí 而ér 驕jiāo 上shàng」 。 戴dài 望wàng 說shuō :「

旅lǚ 、 列liè 古gǔ 同tóng 聲shēng 。 今jīn 本běn 作zuò 『 聚jù 』 必bì 『 裂liè 』 字zì 之zhī 誤wù 。 」 張zhāng佩pèi 綸lún 說shuō : 「 旅lǚ , 列liè 也yě 。 謂wèi 列liè 壤rǎng 而ér 封fēng , 猶yóu 言yán 分fēn 土tǔ 封fēng 之zhī 。 」這zhè 是shì 對duì 的de 。 列liè 壤rǎng 即jí 裂liè 地dì 。 「 裂liè 地dì 而ér 封fēng 」 , 也yě 是shì 漢hàn 人rén 特tè 用yòng術shù 語yǔ 。 見jiàn 《 史shǐ 記jì 。 高gāo 紀jì 》 、 《 黥qíng 布bù 傳chuán 》 、《

吾wú 丘qiū 壽shòu 王wáng 傳chuán 》 。 本běn 書shū 《 輕qīng 重zhòng 乙yǐ 篇piān 》 作zuò 「 列liè 地dì 而ér 封fēng 」 ,「 列liè 」 即jí 「 裂liè 」 。 《 揆kuí 度dù 篇piān 》 兩liǎng 言yán 「 割gē 地dì 而ér 封fēng 」 , 「 割gē」 也yě 是shì 「 裂liè 」 。 《 集jí 校xiào 》 卻què 認rèn 為wèi 「 以yǐ 作zuò 『 聚jù 壤rǎng 』 為wèi 是shì 。所suǒ 謂wèi 『 富fù 者zhě 田tián 連lián 阡qiān 陌mò 』 也yě 。 封fēng 謂wèi 富fù 厚hòu 。 『 聚jù 壤rǎng 而ér 封fēng 』 ,與yǔ 下xià 句jù 『 積jī 實shí 而ér 驕jiāo 上shàng 』 對duì 文wén 。 」 似shì 與yǔ 原yuán 意yì 不bù 合hé 。

    四sì 、 《 山shān 至zhì 數shù 篇piān 》 : 「 今jīn 刀dāo 布bù 藏cáng 於yú 官guān 府fǔ , 巧qiǎo 幣bì 、萬wàn 物wù 輕qīng 重zhòng , 皆jiē 在zài 賈jiǎ 人rén 。 」 ( 「 人rén 」 原yuán 作zuò 「 之zhī 」 , 誤wù , 據jù《 揆kuí 度dù 篇piān 》 改gǎi 。 ) 《 集jí 校xiào 》 改gǎi 「 巧qiǎo 幣bì 」 為wèi 「 朽xiǔ 弊bì 」 , 並bìng以yǐ 之zhī 屬shǔ 上shàng 為wèi 句jù , 以yǐ 《 史shǐ 記jì ? 平píng 準zhǔn 書shū 》 「 京jīng 師shī 之zhī 錢qián 累lèi 巨jù 萬wàn, 貫guàn 朽xiǔ 而ér 不bù 可kě 校xiào 」 為wèi 證zhèng , 謂wèi 是shì 指zhǐ 刀dāo 布bù 朽xiǔ 弊bì 而ér 言yán 。 案àn 此cǐ 說shuō亦yì 大dà 可kě 商shāng 。 此cǐ 當dāng 以yǐ 「 今jīn 刀dāo 布bù 藏cáng 於yú 官guān 府fǔ 」 為wèi 句jù , 「 巧qiǎo 幣bì 、萬wàn 物wù 輕qīng 重zhòng , 皆jiē 在zài 賈jiǎ 人rén 」 為wèi 句jù 。 巧qiǎo 幣bì 者zhě , 謂wèi 巧qiǎo 法fǎ 使shǐ 用yòng 貨huò 幣bì, 從cóng 中zhōng 取qǔ 利lì 。 此cǐ 乃nǎi 漢hàn 代dài 前qián 期qī 一yī 大dà 社shè 會huì 經jīng 濟jì 問wèn 題tí 。 其qí 具jù 體tǐ內nèi 容róng , 約yuē 有yǒu 下xià 列liè 三sān 種zhǒng 。 賈jiǎ 誼yì 說shuō : 「 鑄zhù 錢qián 之zhī 情qíng , 非fēi 殽xiáo 雜zá 為wèi巧qiǎo , 則zé 不bù 可kě 得dé 贏yíng 。 」 《 漢hàn 書shū ? 食shí 貨huò 志zhì 》 : 「 郡jùn 國guó 鑄zhù 錢qián ,民mín 多duō 奸jiān 鑄zhù 。 」 顏yán 師shī 古gǔ 云yún : 「 謂wèi 巧qiǎo 鑄zhù 之zhī , 雜zá 鉛qiān 錫xī 。 」 這zhè 是shì以yǐ 殽xiáo 雜zá 鉛qiān 錫xī 為wèi 巧qiǎo 者zhě 一yī 。 《 食shí 貨huò 志zhì 》 又yòu 云yún : 「 今jīn 半bàn 兩liǎng 錢qián ,法fǎ 重zhòng 四sì 銖zhū , 而ér 奸jiān 或huò 盜dào 摩mó 錢qián 質zhì 而ér 取qǔ 鋊yù , 錢qián 益yì 輕qīng 薄báo 而ér 物wù 貴guì ,則zé 遠yuǎn 方fāng 用yòng 幣bì 煩fán 費fèi 不bù 省shěng 。 」 這zhè 是shì 以yǐ 盜dào 摩mó 取qǔ 鋊yù 為wèi 巧qiǎo 者zhě 二èr 。 又yòu云yún : 「 郡jùn 國guó 鑄zhù 錢qián , 民mín 多duō 奸jiān 鑄zhù 。 錢qián 多duō 輕qīng 。 而ér 公gōng 卿qīng 請qǐng 令lìng 京jīng 師shī鑄zhù 官guān 赤chì 仄zè , 一yī 當dāng 五wǔ 。 … … 其qí 後hòu 二èr 歲suì , 赤chì 仄zè 錢qián 賤jiàn , 民mín 巧qiǎo 法fǎ用yòng 之zhī , 不bù 便biàn , 又yòu 廢fèi 。 」 《 鹽yán 鐵tiě 論lùn 。 錯cuò 幣bì 篇piān 》 文wén 學xué 云yún : 「往wǎng 古gǔ 幣bì 眾zhòng 財cái 通tōng 而ér 民mín 樂lè , 其qí 後hòu 稍shāo 去qù 舊jiù 幣bì , 更gèng 行xíng 白bái 金jīn 龜guī 龍lóng ,民mín 多duō 巧qiǎo 新xīn 幣bì 。 幣bì 數shù 易yì 而ér 民mín 益yì 疑yí 。 … … 商shāng 賈jiǎ 以yǐ 美měi 貿mào 惡è , 以yǐ半bàn 易yì 倍bèi , 買mǎi 則zé 失shī 實shí , 賣mài 則zé 失shī 理lǐ , 其qí 疑yí 惑huò 滋zī 益yì 甚shèn 。 」 這zhè 是shì以yǐ 美měi 貿mào 惡è , 以yǐ 半bàn 易yì 倍bèi 為wèi 巧qiǎo 者zhě 三sān 。 「 巧qiǎo 幣bì 」 和hé 「 萬wàn 物wù 輕qīng 重zhòng」 是shì 兩liǎng 事shì 而ér 非fēi 一yī 事shì 。 這zhè 裏lǐ 是shì 說shuō 貨huò 幣bì 雖suī 藏cáng 在zài 官guān 府fǔ , 而ér 巧qiǎo 法fǎ使shǐ 用yòng 貨huò 幣bì 和hé 操cāo 縱zòng 萬wàn 物wù 價jià 格gé 的de 大dà 權quán , 則zé 都dōu 掌zhǎng 握wò 在zài 商shāng 人rén 手shǒu 中zhōng, 故gù 曰yuē 「 巧qiǎo 幣bì 、 萬wàn 物wù 輕qīng 重zhòng , 皆jiē 在zài 賈jiǎ 人rén 」 。 若ruò 改gǎi 「 巧qiǎo 幣bì 」為wèi 「 朽xiǔ 弊bì 」 , 則zé 「 皆jiē 在zài 賈jiǎ 人rén 」 的de 「 皆jiē 」 字zì , 便biàn 不bù 可kě 通tōng 了le!

❖
🔊 本页支持朗读:点屏幕底部控制条即可听书(Chrome / Edge / Safari 支持)。 若未出现控制条,说明当前浏览器不支持语音朗读。
相关推荐