推荐
首页 › 书库 › 管子

第 7 / 84 回

制zhì 重zhòng 罪zuì 入rù 以yǐ 兵bīng 甲jiǎ 犀xī 脅xié 二èr 戟jǐ , 輕qīng 罪zuì 入rù 蘭lán 盾dùn 鞈gé 革gé 二èr 戟jǐ , 小xiǎo罪zuì 入rù 以yǐ 金jīn 鈞jūn 分fēn 宥yòu 薄báo 罪zuì , 入rù 以yǐ 且qiě 鈞jūn 。 無wú 坐zuò 抑yì 而ér 訟sòng 獄yù 者zhě , 正zhèng三sān , 禁jìn 之zhī 而ér 不bù 直zhí , 則zé 入rù 一yī 束shù 矢shǐ 以yǐ 罰fá 之zhī 。 美měi 金jīn 以yǐ 鑄zhù 戈gē 劍jiàn 矛máo戟jǐ , 試shì 諸zhū 狗gǒu 馬mǎ 。 惡è 金jīn 以yǐ 鑄zhù 斤jīn 斧fǔ 鉏chú 夷yí 鋸jù 欘zhú , 試shì 諸zhū 木mù 土tǔ 。 」桓huán 公gōng 曰yuē : 「 甲jiǎ 兵bīng 大dà 足zú 矣yǐ , 吾wú 欲yù 從cóng 事shì 於yú 諸zhū 侯hóu 。 可kě 乎hū ? 」 管guǎn仲zhòng 對duì 曰yuē : 「 未wèi 可kě , 治zhì 內nèi 者zhě 未wèi 具jù 也yě , 為wèi 外wài 者zhě 未wèi 備bèi 也yě 。 」 故gù使shǐ 鮑bào 叔shū 牙yá 為wèi 大dà 諫jiàn , 王wáng 子zi 城chéng 父fù 為wèi 將jiāng , 弦xián 子zi 旗qí 為wèi 理lǐ , 甯níng 戚qī 為wèi田tián 。 隰xí 朋péng 為wèi 行xíng , 曹cáo 孫sūn 宿sù 處chù 楚chǔ , 商shāng 容róng 處chù 宋sòng , 季jì 勞láo 處chù 魯lǔ , 徐xú開kāi 封fēng 處chù 衛wèi , 晏yàn 尚shàng 處chù 燕yàn , 審shěn 友yǒu 處chù 晉jìn 。 又yòu 游yóu 士shì 八bā 十shí 人rén , 奉fèng 之zhī以yǐ 車chē 馬mǎ 衣yī 裘qiú 。 多duō 其qí 資zī 糧liáng , 財cái 幣bì 足zú 之zhī , 使shǐ 出chū 周zhōu 游yóu 於yú 四sì 方fāng ,以yǐ 號hào 召zhào 收shōu 求qiú 天tiān 下xià 之zhī 賢xián 士shì 。 飾shì 玩wán 好hǎo , 使shǐ 出chū 周zhōu 游yóu 於yú 四sì 方fāng , 鬻yù之zhī 諸zhū 侯hóu , 以yǐ 觀guān 其qí 上shàng 下xià 之zhī 所suǒ 貴guì 好hǎo 。 擇zé 其qí 沈shěn 亂luàn 者zhě 而ér 先xiān 政zhèng 之zhī 。公gōng 曰yuē : 「 外wài 內nèi 定dìng 矣yǐ , 可kě 乎hū ? 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 未wèi 可kě , 鄰lín 國guó未wèi 吾wú 親qīn 也yě 。 」 公gōng 曰yuē : 「 親qīn 之zhī 柰nài 何hé ? 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 審shěn 吾wú疆jiāng 埸yì , 反fǎn 其qí 侵qīn 地dì , 正zhèng 其qí 封fēng 界jiè , 毋wú 受shòu 其qí 貨huò 財cái , 而ér 美měi 為wèi 皮pí 幣bì, 以yǐ 極jí 聘pìn 覜tiào 於yú 諸zhū 侯hóu , 以yǐ 安ān 四sì 鄰lín , 則zé 鄰lín 國guó 親qīn 我wǒ 矣yǐ 。 」 桓huán 公gōng曰yuē : 「 甲jiǎ 兵bīng 大dà 足zú 矣yǐ , 吾wú 欲yù 南nán 伐fá , 何hé 主zhǔ ? 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「以yǐ 魯lǔ 為wèi 主zhǔ , 反fǎn 其qí 侵qīn 地dì 常cháng 潛qián 。 使shǐ 海hǎi 於yú 有yǒu 獘bì 。 渠qú 彌mí 於yú 河hé 陼zhǔ ,綱gāng 山shān 於yú 有yǒu 牢láo 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 吾wú 欲yù 西xī 伐fá , 何hé 主zhǔ ? 」 管guǎn 子zi 對duì曰yuē : 「 以yǐ 衛wèi 為wèi 主zhǔ , 反fǎn 其qí 侵qīn 地dì 吉jí 臺tái 原yuán 姑gū 與yǔ 柒qī 里lǐ , 使shǐ 海hǎi 於yú 有yǒu獘bì , 渠qú 彌mí 於yú 有yǒu 陼zhǔ , 綱gāng 山shān 於yú 有yǒu 牢láo 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 吾wú 欲yù 北běi 伐fá, 何hé 主zhǔ ? 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 以yǐ 燕yàn 為wèi 主zhǔ , 反fǎn 其qí 侵qīn 地dì 柴chái 夫fū 吠fèi 狗gǒu, 使shǐ 海hǎi 於yú 有yǒu 獘bì , 渠qú 彌mí 於yú 有yǒu 陼zhǔ , 綱gāng 山shān 於yú 有yǒu 牢láo 。 」 四sì 鄰lín 大dà 親qīn。 既jì 反fǎn 其qí 侵qīn 地dì , 正zhèng 其qí 封fēng 疆jiāng , 地dì 南nán 至zhì 於yú 岱dài 陰yīn , 西xī 至zhì 於yú 濟jì ,北běi 至zhì 於yú 海hǎi , 東dōng 至zhì 於yú 紀jì 隨suí , 地dì 方fāng 三sān 百bǎi 六liù 十shí 里lǐ , 三sān 歲suì 治zhì 定dìng ,四sì 歲suì 教jiào 成chéng , 五wǔ 歲suì 兵bīng 出chū , 有yǒu 教jiào 士shì 三sān 萬wàn 人rén , 革gé 車chē 八bā 百bǎi 乘chéng , 諸zhū侯hóu 多duō 沈shěn 亂luàn 不bù 服fú 於yú 天tiān 子zi , 於yú 是shì 乎hū 桓huán 公gōng 東dōng 救jiù 徐xú 州zhōu , 分fēn 吳wú 且qiě ,存cún 魯lǔ 蔡cài 陵líng , 割gē 越yuè 地dì , 南nán 據jù 宋sòng 鄭zhèng , 征zhēng 伐fá 楚chǔ 。 濟jì 汝rǔ 水shuǐ , 踰yú 方fāng地dì , 望wàng 文wén 山shān , 使shǐ 貢gòng 絲sī 於yú 周zhōu 室shì , 成chéng 周zhōu 反fǎn 胙zuò 於yú 隆lóng 嶽yuè , 荊jīng 州zhōu 諸zhū侯hóu , 莫mò 不bù 來lái 服fú 。 中zhōng 救jiù 晉jìn 公gōng , 禽qín 狄dí 王wáng , 敗bài 胡hú 貉háo , 破pò 屠tú 何hé 而ér騎qí 寇kòu 始shǐ 服fú 。 北běi 伐fá 山shān 戎róng , 制zhì 泠líng 支zhī , 斬zhǎn 孤gū 竹zhú , 而ér 九jiǔ 夷yí 始shǐ 聽tīng ,海hǎi 濱bīn 諸zhū 侯hóu , 莫mò 不bù 來lái 服fú 。 西xī 征zhēng , 攘rǎng 白bái 狄dí 之zhī 地dì , 遂suì 至zhì 于yú 西xī 河hé。 方fāng 舟zhōu 投tóu 柎fū 乘chéng 桴fú 濟jì 河hé , 至zhì 于yú 石shí 沈shěn 。 縣xiàn 車chē 束shù 馬mǎ , 踰yú 太tài 行xíng 與yǔ卑bēi 耳ěr 之zhī 貉háo , 拘jū 秦qín 夏xià , 西xī 服fú 流liú 沙shā 西xī 虞yú 而ér 秦qín 戎róng 始shǐ 從cóng 。 故gù 兵bīng 一yī出chū 而ér 大dà 功gōng 十shí 二èr 。 故gù 東dōng 夷yí 、 西xī 戎róng 、 南nán 蠻mán 、 北běi 狄dí 、 中zhōng 國guó 諸zhū 侯hóu, 莫mò 不bù 賓bīn 服fú , 與yǔ 諸zhū 侯hóu 飾shì 牲shēng 為wèi 載zài 書shū 以yǐ 誓shì , 要yào 於yú 上shàng 下xià 薦jiàn 神shén 。然rán 後hòu 率lǜ 天tiān 下xià 定dìng 周zhōu 室shì , 大dà 朝cháo 諸zhū 侯hóu 於yú 陽yáng 穀gǔ , 故gù 兵bīng 車chē 之zhī 會huì 六liù ,乘chéng 車chē 之zhī 會huì 三sān , 九jiǔ 合hé 諸zhū 侯hóu , 一yī 匡kuāng 天tiān 下xià , 甲jiǎ 不bù 解jiě 壘lěi , 兵bīng 不bù 解jiě翳yì 。 弢tāo 無wú 弓gōng , 服fú 無wú 矢shǐ , 寢qǐn 武wǔ 事shì , 行xíng 文wén 道dào , 以yǐ 朝cháo 天tiān 子zi 。 葵kuí丘qiū 之zhī 會huì , 天tiān 子zi 使shǐ 大dà 夫fū 宰zǎi 孔kǒng 致zhì 胙zuò 於yú 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 呈chéng 一yī 人rén 之zhī 命mìng有yǒu 事shì 於yú 文wén 武wǔ , 使shǐ 宰zǎi 孔kǒng 致zhì 胙zuò , 且qiě 有yǒu 後hòu 命mìng , 曰yuē : 『 以yǐ 爾ěr 自zì 卑bēi勞láo , 實shí 謂wèi 爾ěr 伯bó 舅jiù 毋wú 下xià 拜bài 。 』 」 桓huán 公gōng 召zhào 管guǎn 仲zhòng 而ér 謀móu , 管guǎn 仲zhòng 對duì曰yuē : 「 為wèi 君jūn 不bù 君jūn , 為wèi 臣chén 不bù 臣chén , 亂luàn 之zhī 本běn 也yě 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「呈chéng 乘chéng 車chē 之zhī 會huì 三sān , 兵bīng 車chē 之zhī 會huì 六liù , 九jiǔ 合hé 諸zhū 侯hóu , 一yī 匡kuāng 天tiān 下xià , 北běi至zhì 於yú 孤gū 竹zhú 、 山shān 戎róng 、 穢huì 貉háo 、 拘jū 秦qín 夏xià 。 西xī 至zhì 流liú 沙shā , 西xī 虞yú 南nán 至zhì吳wú 、 越yuè 、 巴bā 、 牂zāng ● 、 ● 、 不bù 庾yǔ 、 雕diāo 題tí 、 黑hēi 齒chǐ , 荊jīng 夷yí 之zhī 國guó。 莫mò 違wéi 寡guǎ 人rén 之zhī 命mìng , 而ér 中zhōng 國guó 卑bēi 我wǒ 。 昔xī 三sān 代dài 之zhī 受shòu 命mìng 者zhě , 其qí 異yì於yú 此cǐ 乎hū ? 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 夫fū 鳳fèng 皇huáng 鸞luán 鳥niǎo 不bù 降jiàng , 而ér 鷹yīng 隼sǔn 鴟chī 梟xiāo豐fēng , 庶shù 神shén 不bù 格gé , 守shǒu 龜guī 不bù 兆zhào 。 握wò 粟sù 而ér ● 者zhě 屢lǚ 中zhōng , 時shí 雨yǔ 甘gān 露lù不bù 降jiàng 。 飄piāo 風fēng 暴bào 雨yǔ 數shù 臻zhēn , 五wǔ 穀gǔ 不bù 蕃fān , 六liù 畜chù 不bù 育yù , 而ér 蓬péng 蒿hāo 藜lí ●

並bìng 興xìng 。 夫fū 鳳fèng 皇huáng 之zhī 文wén , 前qián 德dé 義yì , 後hòu 日rì 昌chāng , 昔xī 人rén 之zhī 受shòu 命mìng 者zhě, 龍lóng 龜guī 假jiǎ , 河hé 出chū 圖tú , 雒luò 出chū 書shū , 地dì 出chū 乘chéng 黃huáng , 今jīn 三sān 祥xiáng 未wèi 見jiàn 有yǒu者zhě 。 雖suī 曰yuē 受shòu 命mìng , 無wú 乃nǎi 失shī 諸zhū 乎hū ? 」 桓huán 公gōng 懼jù , 出chū 見jiàn 客kè 曰yuē : 「天tiān 威wēi 不bù 違wéi 顏yán 咫zhǐ 尺chǐ , 小xiǎo 白bái 承chéng 天tiān 子zi 之zhī 命mìng , 而ér 毋wú 下xià 拜bài , 恐kǒng 顛diān 蹶jué於yú 下xià , 以yǐ 為wèi 天tiān 子zi 羞xiū 。 」 遂suì 下xià 拜bài 登dēng 受shòu , 賞shǎng 服fú 大dà 路lù 。 龍lóng 旗qí 九jiǔ游yóu , 渠qú 門mén 赤chì 旂qí , 天tiān 子zi 致zhì 胙zuò 於yú 桓huán 公gōng 而ér 下xià 受shòu , 天tiān 下xià 諸zhū 侯hóu 稱chēng 順shùn焉yān 。 桓huán 公gōng 憂yōu 天tiān 下xià 諸zhū 侯hóu , 魯lǔ 有yǒu 夫fū 人rén 與yǔ 慶qìng 父fù 之zhī 亂luàn , 而ér 二èr 君jūn 弒shì死sǐ , 國guó 絕jué 無wú 後hòu 。 桓huán 公gōng 聞wén 之zhī , 使shǐ 高gāo 子zi 存cún 之zhī 。 男nán 女nǚ 不bù 淫yín , 馬mǎ牛niú 選xuǎn 具jù , 執zhí 玉yù 以yǐ 見jiàn , 請qǐng 為wèi 關guān 內nèi 之zhī 侯hóu , 而ér 桓huán 公gōng 不bù 使shǐ 也yě 。 狄dí人rén 攻gōng 邢xíng , 桓huán 公gōng 築zhù 夷yí 儀yí 以yǐ 封fēng 之zhī , 男nán 女nǚ 不bù 淫yín , 馬mǎ 牛niú 選xuǎn 具jù , 執zhí玉yù 以yǐ 見jiàn 。 請qǐng 為wèi 關guān 內nèi 之zhī 侯hóu , 而ér 桓huán 公gōng 不bù 使shǐ 也yě 。 狄dí 人rén 攻gōng 衛wèi , 衛wèi人rén 出chū 旅lǚ 於yú 曹cáo , 桓huán 公gōng 城chéng 楚chǔ 丘qiū 封fēng 之zhī , 其qí 畜chù 以yǐ 散sàn 亡wáng , 故gù 桓huán 公gōng 予yǔ之zhī 繫xì 馬mǎ 三sān 百bǎi 匹pǐ , 天tiān 下xià 諸zhū 侯hóu 稱chēng 仁rén 焉yān 。 於yú 是shì 天tiān 下xià 之zhī 諸zhū 侯hóu 知zhī 桓huán公gōng 之zhī 為wèi 己jǐ 勤qín 也yě , 是shì 以yǐ 諸zhū 侯hóu 之zhī 歸guī 之zhī 也yě 譬pì 若ruò 市shì 人rén , 桓huán 公gōng 知zhī 諸zhū侯hóu 之zhī 歸guī 己jǐ 也yě , 故gù 使shǐ 輕qīng 其qí 幣bì 而ér 重zhòng 其qí 禮lǐ , 故gù 使shǐ 天tiān 下xià 諸zhū 侯hóu 以yǐ 疲pí馬mǎ 犬quǎn 羊yáng 為wèi 幣bì , 齊qí 以yǐ 良liáng 馬mǎ 報bào , 使shǐ 諸zhū 侯hóu 以yǐ 縷lǚ 帛bó 布bù 、 鹿lù 皮pí 四sì 分fēn以yǐ 為wèi 幣bì , 齊qí 以yǐ 文wén 錦jǐn 虎hǔ 豹bào 皮pí 報bào , 諸zhū 侯hóu 之zhī 使shǐ , 垂chuí 櫜gāo 而ér 入rù , 攗méi載zài 而ér 歸guī 。 故gù 鈞jūn 之zhī 以yǐ 愛ài , 致zhì 之zhī 以yǐ 利lì , 結jié 之zhī 以yǐ 信xìn , 示shì 之zhī 以yǐ 武wǔ, 是shì 故gù 天tiān 下xià 小xiǎo 國guó 諸zhū 侯hóu , 既jì 服fú 桓huán 公gōng , 莫mò 之zhī 敢gǎn 倍bèi 而ér 歸guī 之zhī , 喜xǐ其qí 愛ài 而ér 貪tān 其qí 利lì , 信xìn 其qí 仁rén 而ér 畏wèi 其qí 武wǔ , 桓huán 公gōng 知zhī 天tiān 下xià 小xiǎo 國guó 諸zhū 侯hóu之zhī 多duō 與yǔ 己jǐ 也yě , 於yú 是shì 又yòu 大dà 施shī 惠huì 焉yān 。 可kě 為wèi 憂yōu 者zhě 為wèi 之zhī 憂yōu , 可kě 為wèi謀móu 者zhě 為wèi 之zhī 謀móu , 可kě 為wèi 動dòng 者zhě 為wèi 之zhī 動dòng , 伐fá 譚tán 萊lái 而ér 不bù 有yǒu 也yě , 諸zhū 侯hóu稱chēng 仁rén 焉yān 。 通tōng 齊qí 國guó 之zhī 魚yú 鹽yán 于yú 東dōng 萊lái , 使shǐ 關guān 市shì 幾jǐ 而ér 不bù 正zhèng , 廛chán 而ér不bù 稅shuì , 以yǐ 為wèi 諸zhū 侯hóu 之zhī 利lì , 諸zhū 侯hóu 稱chēng 寬kuān 焉yān 。 築zhù 蔡cài 鄢yān 陵líng 培péi 夏xià 靈líng 父fù丘qiū , 以yǐ 衛wèi 戎róng 狄dí 之zhī 地dì , 所suǒ 以yǐ 禁jìn 暴bào 於yú 諸zhū 侯hóu 也yě 。 築zhù 五wǔ 鹿lù 、 中zhōng 牟móu、 鄴yè 、 蓋gài 、 與yǔ 牡mǔ 丘qiū , 以yǐ 衛wèi 諸zhū 夏xià 之zhī 地dì 。 所suǒ 以yǐ 示shì 勸quàn 於yú 中zhōng 國guó 也yě。 教jiào 大dà 成chéng , 是shì 故gù 天tiān 下xià 之zhī 於yú 桓huán 公gōng , 遠yuǎn 國guó 之zhī 民mín , 望wàng 如rú 父fù 母mǔ ,近jìn 國guó 之zhī 民mín , 從cóng 如rú 流liú 水shuǐ , 故gù 行xíng 地dì 滋zī 遠yuǎn , 得dé 人rén 彌mí 眾zhòng 。 是shì 何hé 也yě, 懷huái 其qí 文wén 而ér 畏wèi 其qí 武wǔ , 故gù 殺shā 無wú 道dào , 定dìng 周zhōu 室shì , 天tiān 下xià 莫mò 之zhī 能néng 圉yǔ, 武wǔ 事shì 立lì 也yě 。 定dìng 三sān 革gé , 偃yǎn 五wǔ 兵bīng , 朝cháo 服fú 以yǐ 濟jì 河hé 而ér 無wú 怵chù 惕tì 焉yān, 文wén 事shì 勝shèng 也yě 。 是shì 故gù 大dà 國guó 之zhī 君jūn 慚cán 媿kuì , 小xiǎo 國guó 諸zhū 侯hóu 附fù 比bǐ , 是shì 故gù大dà 國guó 之zhī 君jūn , 事shì 如rú 臣chén 僕pú ; 小xiǎo 國guó 諸zhū 侯hóu , 驩huān 如rú 父fù 母mǔ , 夫fū 然rán , 故gù大dà 國guó 之zhī 君jūn 不bù 尊zūn , 小xiǎo 國guó 諸zhū 侯hóu 不bù 卑bēi , 是shì 故gù 大dà 國guó 之zhī 君jūn 不bù 驕jiāo , 小xiǎo國guó 諸zhū 侯hóu 不bù 懾shè 。 於yú 是shì 列liè 廣guǎng 地dì 以yǐ 益yì 狹xiá 地dì , 損sǔn 有yǒu 財cái 以yǐ 益yì 無wú 財cái ,周zhōu 其qí 君jūn 子zi , 不bù 失shī 成chéng 功gōng 。 周zhōu 其qí 小xiǎo 人rén , 不bù 失shī 成chéng 命mìng , 夫fū 如rú 是shì ,居jū 處chù 則zé 順shùn , 出chū 則zé 有yǒu 成chéng 功gōng , 不bù 稱chēng 動dòng 甲jiǎ 兵bīng 之zhī 事shì , 以yǐ 遂suì 文wén 武wǔ 之zhī跡jī 於yú 天tiān 下xià 。 桓huán 公gōng 能néng 假jiǎ 其qí 群qún 臣chén 之zhī 謀móu 以yǐ 益yì 其qí 智zhì 也yě , 其qí 相xiāng 曰yuē 夷yí吾wú 。 大dà 夫fū 曰yuē 甯níng 戚qī 、 隰xí 朋péng 、 賓bīn 胥xū 無wú 、 鮑bào 叔shū 牙yá , 用yòng 此cǐ 五wǔ 子zi 者zhě何hé 功gōng , 度dù 義yì 光guāng 德dé , 繼jì 法fǎ 紹shào 終zhōng , 以yǐ 遺yí 後hòu 嗣sì , 貽yí 孝xiào 昭zhāo 穆mù , 大dà霸bà 天tiān 下xià , 名míng 聲shēng 廣guǎng 裕yù , 不bù 可kě 掩yǎn 也yě , 則zé 唯wéi 有yǒu 明míng 君jūn 在zài 上shàng , 察chá 相xiāng在zài 下xià 也yě 。

    初chū , 桓huán 公gōng 郊jiāo 迎yíng 管guǎn 子zi 而ér 問wèn 焉yān , 管guǎn 仲zhòng 辭cí 讓ràng , 然rán 後hòu 對duì 以yǐ參cān 國guó 伍wǔ 鄙bǐ , 立lì 五wǔ

鄉xiāng 以yǐ 崇chóng 化huà , 建jiàn 五wǔ 屬shǔ 以yǐ 厲lì 武wǔ , 寄jì 兵bīng 於yú 政zhèng , 因yīn 罰fá 備bèi 器qì 械xiè ,加jiā 兵bīng 無wú 道dào 諸zhū 侯hóu ,

以yǐ 事shì 周zhōu 室shì 。 桓huán 公gōng 大dà 說shuō 。 於yú 是shì 齋zhāi 戒jiè 十shí 日rì , 將jiāng 相xiāng 管guǎn 仲zhòng 。 管guǎn仲zhòng 曰yuē : 「 臣chén 斧fǔ 鉞yuè

之zhī 人rén 也yě , 幸xìng 以yǐ 獲huò 生shēng , 以yǐ 屬shǔ 其qí 腰yāo 領lǐng , 臣chén 之zhī 祿lù 也yě , 若ruò 知zhī 國guó政zhèng , 非fēi 臣chén 之zhī 任rèn 也yě

。 」 公gōng 曰yuē : 「 子zi 大dà 夫fū 受shòu 政zhèng , 寡guǎ 人rén 勝shèng 任rèn , 子zi 大dà 夫fū 不bù 受shòu 政zhèng, 寡guǎ 人rén 恐kǒng 崩bēng 。 」

管guǎn 仲zhòng 許xǔ 諾nuò , 再zài 拜bài 而ér 受shòu 相xiāng 。 三sān 日rì , 公gōng 曰yuē : 「 寡guǎ 人rén 有yǒu 大dà 邪xié三sān , 其qí 猶yóu 尚shàng 可kě 以yǐ 為wèi 國guó 乎hū 。 」 對duì 曰yuē : 「 臣chén 未wèi 得dé 聞wén 。 」 公gōng 曰yuē: 「 寡guǎ 人rén 不bù 幸xìng 而ér 好hǎo 田tián , 晦huì 夜yè 而ér 至zhì 禽qín 側cè 。 田tián 莫mò 不bù 見jiàn 禽qín 而ér 後hòu反fǎn 。 諸zhū 侯hóu 使shǐ 者zhě 無wú 所suǒ 致zhì , 百bǎi 官guān 有yǒu 司sī 無wú 所suǒ 復fù 。 」 對duì 曰yuē : 「 惡è則zé 惡è 矣yǐ , 然rán 非fēi 其qí 急jí 者zhě 也yě 。 」 公gōng 曰yuē : 「 寡guǎ 人rén 不bù 幸xìng 而ér 好hǎo 酒jiǔ ,日rì 夜yè 相xiāng 繼jì , 諸zhū 侯hóu 使shǐ 者zhě 無wú 所suǒ 致zhì , 百bǎi 官guān 有yǒu 司sī 無wú 所suǒ 復fù 。 」 對duì 曰yuē: 「 惡è 則zé 惡è 矣yǐ , 然rán 非fēi 其qí 急jí 者zhě 也yě 。 」 公gōng 曰yuē : 「 寡guǎ 人rén 有yǒu 污wū 行xíng, 不bù 幸xìng 而ér 好hǎo 色sè , 而ér 姑gū 姊zǐ 妹mèi 有yǒu 不bù 嫁jià 者zhě , 」 對duì 曰yuē : 「 惡è 則zé 惡è矣yǐ , 然rán 非fēi 其qí 急jí 者zhě 也yě 。 」 公gōng 作zuò 色sè 曰yuē : 「 此cǐ 三sān 者zhě 且qiě 可kě , 則zé 惡è有yǒu 不bù 可kě 者zhě 矣yǐ ? 」 對duì 曰yuē : 「 人rén 君jūn 唯wéi 優yōu 與yǔ 不bù 敏mǐn 為wèi 不bù 可kě , 優yōu 則zé亡wáng 眾zhòng , 不bù 敏mǐn 則zé 不bù 及jí 事shì 。 」 公gōng 曰yuē : 「 善shàn , 吾wú 子zi 就jiù 舍shě , 異yì 日rì請qǐng 與yǔ 吾wú 子zi 圖tú 之zhī 。 」 對duì 曰yuē : 「 時shí 可kě , 將jiāng 與yǔ 夷yí 吾wú , 何hé 待dài 異yì 日rì乎hū ? 」 公gōng 曰yuē : 「 柰nài 何hé ? 」 對duì 曰yuē : 「 公gōng 子zi 舉jǔ 為wèi 人rén 博bó 聞wén 而ér 知zhī禮lǐ , 好hǎo 學xué 而ér 辭cí 遜xùn , 請qǐng 使shǐ 游yóu 於yú 魯lǔ , 以yǐ 結jié 交jiāo 焉yān 。 公gōng 子zi 開kāi 方fāng 為wèi人rén 巧qiǎo 轉zhuǎn 而ér 兌duì 利lì , 請qǐng 使shǐ 游yóu 於yú 衛wèi , 以yǐ 結jié 交jiāo 焉yān 。 曹cáo 孫sūn 宿sù 其qí 為wèi 人rén也yě , 小xiǎo 廉lián 而ér 苛kē 伏fú , 足zú 恭gōng 而ér 辭cí 結jié , 正zhèng 荊jīng 之zhī 則zé 也yě 。 請qǐng 使shǐ 往wǎng 游yóu, 以yǐ 結jié 交jiāo 焉yān 。 」 遂suì 立lì 行xíng 三sān 使shǐ 者zhě 而ér 後hòu 退tuì 。 相xiāng 三sān 月yuè , 請qǐng 論lùn 百bǎi官guān , 公gōng 曰yuē 「 諾nuò 。 」 管guǎn 仲zhòng 曰yuē :「

升shēng 降jiàng 揖yī 讓ràng , 進jìn 退tuì 閑xián 習xí , 辨biàn 辭cí 之zhī 剛gāng 柔róu , 臣chén 不bù 如rú 隰xí 朋péng , 請qǐng立lì 為wèi 大dà 行xíng , 入rù 邑yì 墾kěn 草cǎo 辟pì 土tǔ , 聚jù 粟sù 眾zhòng 多duō , 盡jǐn 地dì 之zhī 利lì , 臣chén 不bù如rú 甯níng 戚qī , 請qǐng 立lì 為wèi 大dà 司sī 田tián , 平píng 原yuán 廣guǎng 牧mù , 車chē 不bù 結jié 轍zhé , 士shì 不bù 旋xuán踵zhǒng , 鼓gǔ 之zhī 而ér 三sān 軍jūn 之zhī 士shì 視shì 死sǐ 如rú 歸guī , 臣chén 不bù 如rú 王wáng 子zi 城chéng 父fù , 請qǐng 立lì為wèi 大dà 司sī 馬mǎ 。 決jué 獄yù 折zhé 中zhōng , 不bù 殺shā 不bù 辜gū , 不bù 誣wū 無wú 罪zuì , 臣chén 不bù 如rú 賓bīn胥xū 無wú , 請qǐng 立lì 為wèi 大dà 司sī 理lǐ 。 犯fàn 君jūn 顏yán 色sè , 進jìn 諫jiàn 必bì 忠zhōng , 不bù 辟pì 死sǐ 亡wáng, 不bù 撓náo 富fù 貴guì , 臣chén 不bù 如rú 東dōng 郭guō 牙yá 。 請qǐng 立lì 以yǐ 為wèi 大dà 諫jiàn 之zhī 官guān 。 此cǐ 五wǔ子zi 者zhě , 夷yí 吾wú 一yī 不bù 如rú , 然rán 而ér 以yǐ 易yì 夷yí 吾wú , 夷yí 吾wú 不bù 為wèi 也yě , 君jūn 若ruò欲yù 治zhì 國guó 彊jiàng 兵bīng , 則zé 五wǔ 子zi 者zhě 存cún 矣yǐ , 若ruò 欲yù 霸bà 王wáng , 夷yí 吾wú 在zài 此cǐ 。 」桓huán 公gōng 曰yuē : 「 善shàn 。 」

  王wáng 言yán 第dì 二èr 十shí 一yī

失shī 傳chuán

  霸bà 形xíng 第dì 二èr 十shí 二èr

    桓huán 公gōng 在zài 位wèi , 管guǎn 仲zhòng 隰xí 朋péng 見jiàn 立lì , 有yǒu 間jiān , 有yǒu 貳èr 檻kǎn 飛fēi 而ér 過guò之zhī , 桓huán 公gōng 歎tàn 曰yuē :

「 仲zhòng 父fù , 今jīn 彼bǐ 鴻hóng 鵠hú , 有yǒu 時shí 而ér 南nán , 有yǒu 時shí 而ér 北běi , 有yǒu 時shí 而ér 往wǎng, 有yǒu 時shí 而ér 來lái , 四sì

方fāng 無wú 遠yuǎn , 所suǒ 欲yù 至zhì 而ér 至zhì 焉yān , 非fēi 唯wéi 有yǒu 羽yǔ 翼yì 之zhī 故gù , 是shì 以yǐ 能néng 通tōng其qí 意yì 於yú 天tiān 下xià 乎hū 。

」 管guǎn 仲zhòng 隰xí 朋péng 不bù 對duì 。 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 二èr 子zi 何hé 故gù 不bù 對duì ? 」 管guǎn 子zi對duì 曰yuē : 「 君jūn 有yǒu 霸bà

王wáng 之zhī 心xīn , 而ér 夷yí 吾wú 非fēi 霸bà 王wáng 之zhī 臣chén 也yě 。 是shì 以yǐ 不bù 敢gǎn 對duì 。 」 桓huán 公gōng曰yuē : 「 仲zhòng 父fù 胡hú 為wèi

然rán ? 盍hé 不bù 當dāng 言yán , 寡guǎ 人rén 其qí 有yǒu 鄉xiāng 乎hū ? 寡guǎ 人rén 之zhī 有yǒu 仲zhòng 父fù 也yě , 猶yóu飛fēi 檻kǎn 之zhī 有yǒu 羽yǔ 翼yì 也yě

, 若ruò 濟jì 大dà 水shuǐ 有yǒu 舟zhōu 楫jí 也yě , 仲zhòng 父fù 不bù 一yī 言yán 教jiào 寡guǎ 人rén , 寡guǎ 人rén 之zhī 有yǒu耳ěr , 將jiāng 安ān 聞wén 道dào 而ér

得dé 度dù 哉zāi ? 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 君jūn 若ruò 將jiāng 欲yù 霸bà 王wáng 舉jǔ 大dà 事shì 乎hū , 則zé必bì 從cóng 其qí 本běn 事shì 矣yǐ 。

」 桓huán 公gōng 變biàn 躬gōng 頡xié 席xí , 拱gǒng 手shǒu 而ér 問wèn 曰yuē : 「 敢gǎn 問wèn 何hé 謂wèi 其qí 本běn ? 」管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 齊qí

國guó 百bǎi 姓xìng , 公gōng 之zhī 本běn 也yě , 人rén 甚shèn 憂yōu 飢jī , 而ér 稅shuì 斂liǎn 重zhòng ; 人rén 甚shèn 懼jù 死sǐ, 而ér 刑xíng 政zhèng 險xiǎn ; 人rén

甚shèn 傷shāng 勞láo , 而ér 上shàng 舉jǔ 事shì 不bù 時shí ; 公gōng 輕qīng 其qí 稅shuì 斂liǎn , 則zé 人rén 不bù 憂yōu 飢jī ;緩huǎn 其qí 刑xíng 政zhèng , 則zé 人rén

不bù 懼jù 死sǐ ; 舉jǔ 事shì 以yǐ 時shí , 則zé 人rén 不bù 傷shāng 勞láo 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 寡guǎ 人rén聞wén 仲zhòng 父fù 之zhī 言yán 此cǐ 三sān

者zhě , 聞wén 命mìng 矣yǐ , 不bù 敢gǎn 擅shàn 也yě , 將jiāng 薦jiàn 之zhī 先xiān 君jūn 。 於yú 是shì 令lìng 百bǎi 官guān 有yǒu司sī , 削xuē 方fāng , 墨mò 筆bǐ

。 明míng 日rì , 皆jiē 朝cháo 於yú 太tài 廟miào 之zhī 門mén 朝cháo , 定dìng 令lìng 於yú 百bǎi 吏lì , 使shǐ 稅shuì 者zhě 百bǎi一yī 鍾zhōng , 孤gū 幼yòu 不bù 刑xíng

, 澤zé 梁liáng 時shí 縱zòng , 關guān 譏jī 而ér 不bù 征zhēng , 市shì 書shū 而ér 不bù 賦fù 。 近jìn 者zhě 示shì 之zhī 以yǐ忠zhōng 信xìn , 遠yuǎn 者zhě 示shì 之zhī

以yǐ 禮lǐ 義yì , 行xíng 此cǐ 數shù 年nián , 而ér 民mín 歸guī 之zhī 如rú 流liú 水shuǐ , 其qí 後hòu , 宋sòng 伐fá 杞qǐ, 狄dí 伐fá 邢xíng 衛wèi , 桓huán 公gōng 不bù 救jiù , 裸luǒ 體tǐ 紉rèn 胸xiōng 稱chēng 疾jí , 召zhào 管guǎn 仲zhòng 曰yuē : 「寡guǎ 人rén 有yǒu 千qiān 歲suì 之zhī 食shí , 而ér 無wú 百bǎi 歲suì 之zhī 壽shòu 。 今jīn 有yǒu 疾jí 病bìng , 姑gū 樂lè 乎hū !」 管guǎn 仲zhòng 曰yuē : 「 諾nuò 。 」 於yú 是shì 令lìng 之zhī 懸xuán 鍾zhōng 磬qìng 之zhī 榬yuán , 陳chén 歌gē 舞wǔ 竽yú 瑟sè之zhī 樂lè , 日rì 殺shā 數shù 十shí 牛niú 者zhě 數shù 旬xún 。 群qún 臣chén 進jìn 諫jiàn 曰yuē : 「 宋sòng 伐fá 杞qǐ , 狄dí伐fá 刑xíng 衛wèi , 君jūn 不bù 可kě 不bù 救jiù 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 寡guǎ 人rén 有yǒu 千qiān 歲suì 之zhī 食shí ,而ér 無wú 百bǎi 歲suì 之zhī 壽shòu , 今jīn 又yòu 疾jí 病bìng , 姑gū 樂lè 乎hū 。 且qiě 彼bǐ 非fēi 伐fá 寡guǎ 人rén 之zhī 國guó也yě , 伐fá 鄰lín 國guó 也yě , 予yǔ 無wú 事shì 焉yān 。 」 宋sòng 已yǐ 取qǔ 杞qǐ , 狄dí 已yǐ 拔bá 邢xíng 衛wèi 矣yǐ, 桓huán 公gōng 起qǐ , 行xíng 筍sǔn 虡jù 之zhī 閒xián , 管guǎn 子zi 從cóng , 至zhì 大dà 鍾zhōng 之zhī 西xī , 桓huán 公gōng 南nán面miàn 而ér 立lì , 管guǎn 仲zhòng 北běi 鄉xiāng 對duì 之zhī , 大dà 鍾zhōng 鳴míng , 桓huán 公gōng 視shì 管guǎn 仲zhòng 曰yuē : 「 樂lè夫fū ! 仲zhòng 父fù 。 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 此cǐ 臣chén 之zhī 所suǒ 謂wèi 哀āi , 非fēi 樂lè 也yě ; 臣chén聞wén 之zhī , 古gǔ 者zhě 之zhī 言yán 樂lè 於yú 鍾zhōng 磬qìng 之zhī 間jiān 者zhě 不bù 如rú 此cǐ , 言yán 脫tuō 於yú 口kǒu , 而ér令lìng 行xíng 乎hū 天tiān 下xià 。 游yóu 鍾zhōng 磬qìng 之zhī 間jiān , 而ér 無wú 四sì 面miàn 兵bīng 革gé 之zhī 憂yōu , 今jīn 君jūn 之zhī事shì 。 言yán 脫tuō 於yú 口kǒu , 令lìng 不bù 得dé 行xíng 於yú 天tiān 下xià ; 在zài 鍾zhōng 磬qìng 之zhī 間jiān , 而ér 有yǒu 四sì面miàn 兵bīng 革gé 之zhī 憂yōu , 此cǐ 臣chén 之zhī 所suǒ 謂wèi 哀āi , 非fēi 樂lè 也yě 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 善shàn。 」 於yú 是shì 伐fá 鍾zhōng 磬qìng 之zhī 縣xiàn , 併bìng 歌gē 舞wǔ 之zhī 樂lè 。 宮gōng 中zhōng 虛xū 無wú 人rén , 桓huán 公gōng曰yuē : 「 寡guǎ 人rén 已yǐ 伐fá 鍾zhōng 磬qìng 之zhī 縣xiàn , 併bìng 歌gē 舞wǔ 之zhī 樂lè 矣yǐ 。 請qǐng 問wèn 所suǒ 始shǐ 於yú國guó , 將jiāng 為wèi 何hé 行xíng 。 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 宋sòng 伐fá 杞qǐ , 狄dí 伐fá 邢xíng 衛wèi , 而ér君jūn 之zhī 不bù 救jiù 也yě , 臣chén 請qǐng 以yǐ 慶qìng , 臣chén 聞wén 之zhī , 諸zhū 侯hóu 爭zhēng 於yú 彊jiàng 者zhě , 勿wù 與yǔ分fēn 於yú 彊jiàng , 今jīn 君jūn 何hé 不bù 定dìng 三sān 君jūn 之zhī 處chù 哉zāi ? 」 於yú 是shì 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 諾nuò。 」 因yīn 命mìng 以yǐ 車chē 百bǎi 乘chéng , 卒zú 千qiān 人rén , 以yǐ 緣yuán 陵líng 封fēng 杞qǐ 。 車chē 百bǎi 乘chéng , 卒zú千qiān 人rén , 以yǐ 夷yí 儀yí 封fēng 邢xíng , 車chē 五wǔ 百bǎi 乘chéng , 卒zú 五wǔ 千qiān 人rén , 以yǐ 楚chǔ 丘qiū 封fēng 衛wèi。 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 寡guǎ 人rén 以yǐ 定dìng 三sān 君jūn 之zhī 居jū 處chù 矣yǐ , 今jīn 又yòu 將jiāng 何hé 行xíng ? 」管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 臣chén 聞wén 諸zhū 侯hóu 貪tān 於yú 利lì , 勿wù 與yǔ 分fēn 於yú 利lì , 君jūn 何hé 不bù 發fā虎hǔ 豹bào 之zhī 皮pí 文wén 錦jǐn 以yǐ 使shǐ 諸zhū 侯hóu , 令lìng 諸zhū 侯hóu 以yǐ 縵màn 帛bó 鹿lù 皮pí 報bào 。 」 桓huán 公gōng曰yuē : 「 諾nuò 」 。 於yú 是shì 以yǐ 虎hǔ 豹bào 皮pí 文wén 錦jǐn 使shǐ 諸zhū 侯hóu , 諸zhū 侯hóu 以yǐ 縵màn 帛bó 鹿lù皮pí 報bào 。 則zé 令lìng 固gù 始shǐ 行xíng 於yú 天tiān 下xià 矣yǐ 。 其qí 後hòu 楚chǔ 人rén 攻gōng 宋sòng 鄭zhèng , 燒shāo 蓻zí 熯hàn焚fén , 鄭zhèng 地dì , 使shǐ 城chéng 壞huài 者zhě 不bù 得dé 復fù 築zhù 也yě 。 屋wū 之zhī 燒shāo 者zhě 不bù 得dé 復fù 葺qì 也yě, 令lìng 其qí 人rén 有yǒu 喪sàng 雌cí 雄xióng , 居jū 室shì 如rú 鳥niǎo 鼠shǔ 處chù 穴xué , 要yào 宋sòng 田tián , 夾jiā 塞sāi 兩liǎng川chuān , 使shǐ 水shuǐ 不bù 得dé 東dōng 流liú 。 東dōng 山shān 之zhī 西xī , 水shuǐ 深shēn 滅miè 垝guǐ , 四sì 百bǎi 里lǐ 而ér 後hòu可kě 田tián 也yě 。 楚chǔ 欲yù 吞tūn 宋sòng 鄭zhèng 而ér 畏wèi 齊qí 。 曰yuē : 「 思sī 人rén 眾zhòng 兵bīng 彊jiàng 能néng 害hài 己jǐ者zhě , 必bì 齊qí 也yě 。 於yú 是shì 乎hū 楚chǔ 王wáng 號hào 令lìng 於yú 國guó 中zhōng 曰yuē : 寡guǎ 人rén 之zhī 所suǒ 明míng 於yú人rén 君jūn 者zhě , 莫mò 如rú 桓huán 公gōng ; 所suǒ 賢xián 於yú 人rén 臣chén 者zhě , 莫mò 如rú 管guǎn 仲zhòng 。 明míng 其qí 君jūn而ér 賢xián 其qí 臣chén , 寡guǎ 人rén 願yuàn 事shì 之zhī , 誰shuí 能néng 為wèi 我wǒ 交jiāo 齊qí 者zhě , 寡guǎ 人rén 不bù 愛ài 封fēng侯hóu 之zhī 君jūn 焉yān 。 」 於yú 是shì 楚chǔ 國guó 之zhī 賢xián 士shì 皆jiē 抱bào 其qí 重zhòng 寶bǎo 幣bì 帛bó 以yǐ 事shì 齊qí ,桓huán 公gōng 之zhī 左zuǒ 右yòu , 無wú 不bù 受shòu 重zhòng 寶bǎo 幣bì 帛bó 者zhě 。 於yú 是shì 桓huán 公gōng 召zhào 管guǎn 仲zhòng 曰yuē :「 寡guǎ 人rén 聞wén 之zhī , 善shàn 人rén 者zhě , 人rén 亦yì 善shàn 之zhī , 今jīn 楚chǔ 王wáng 之zhī 善shàn 寡guǎ 人rén 一yī 甚shèn矣yǐ , 寡guǎ 人rén 不bù 善shàn , 將jiāng 拂fú 於yú 道dào 。 仲zhòng 父fù 何hé 不bù 遂suì 交jiāo 楚chǔ 哉zāi ? 」 管guǎn 子zi對duì 曰yuē : 「 不bù 可kě , 楚chǔ 人rén 攻gōng 宋sòng 鄭zhèng , 燒shāo 蓻zí 熯hàn 焚fén 鄭zhèng 地dì , 使shǐ 城chéng 壞huài 者zhě不bù 得dé 復fù 築zhù 也yě , 屋wū 之zhī 燒shāo 者zhě 不bù 得dé 復fù 葺qì 也yě , 令lìng 人rén 有yǒu 喪sàng 雌cí 雄xióng , 居jū室shì 如rú 鳥niǎo 鼠shǔ 處chù 穴xué , 要yào 宋sòng 田tián , 夾jiā 塞sāi 兩liǎng 川chuān , 使shǐ 水shuǐ 不bù 得dé 東dōng 流liú , 東dōng山shān 之zhī 西xī , 水shuǐ 深shēn 滅miè 垝guǐ , 四sì 百bǎi 里lǐ 而ér 後hòu 可kě 田tián 也yě , 楚chǔ 欲yù 吞tūn 宋sòng 鄭zhèng ,思sī 人rén 眾zhòng 兵bīng 彊jiàng 。 而ér 能néng 害hài 己jǐ 者zhě , 必bì 齊qí 也yě , 是shì 欲yù 以yǐ 文wén 克kè 齊qí , 而ér以yǐ 武wǔ 取qǔ 宋sòng 鄭zhèng 也yě , 楚chǔ 取qǔ 宋sòng 鄭zhèng , 而ér 不bù 知zhī 禁jìn , 是shì 失shī 宋sòng 鄭zhèng 也yě 。 禁jìn之zhī , 則zé 是shì 又yòu 不bù 信xìn 於yú 楚chǔ 也yě , 知zhī 失shī 於yú 內nèi , 兵bīng 困kùn 於yú 外wài , 非fēi 善shàn 舉jǔ也yě 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 善shàn , 然rán 則zé 若ruò 何hé ? 」 管guǎn 子zi 對duì 曰yuē : 「 請qǐng 興xìng兵bīng 而ér 南nán 存cún 宋sòng 鄭zhèng , 而ér 令lìng 曰yuē 無wú 攻gōng 楚chǔ , 言yán 與yǔ 楚chǔ 王wáng 遇yù 。 至zhì 於yú 遇yù 上shàng, 而ér 以yǐ 鄭zhèng 城chéng 與yǔ 宋sòng 水shuǐ 為wèi 請qǐng , 楚chǔ 若ruò 許xǔ , 則zé 是shì 我wǒ 以yǐ 文wén 令lìng 也yě , 楚chǔ若ruò 不bù 許xǔ , 則zé 遂suì 以yǐ 武wǔ 令lìng 焉yān 。 」 桓huán 公gōng 曰yuē : 「 善shàn 」 。 於yú 是shì 遂suì 興xìng兵bīng 而ér 南nán 存cún 宋sòng 鄭zhèng , 與yǔ 楚chǔ 王wáng 遇yù 於yú 召zhào 陵líng 之zhī 上shàng , 而ér 令lìng 於yú 遇yù 上shàng 曰yuē :「

毋wú 貯zhù 粟sù , 毋wú 曲qū 隄dī , 無wú 擅shàn 廢fèi 適shì 子zi , 無wú 置zhì 妾qiè 以yǐ 為wèi 妻qī 。 」 因yīn以yǐ 鄭zhèng 城chéng 與yǔ 宋sòng 水shuǐ 為wèi 請qǐng 於yú 楚chǔ 。 楚chǔ 人rén 不bù 許xǔ , 遂suì 退tuì 七qī 十shí 里lǐ 而ér 舍shě ,使shǐ 軍jūn 入rù 城chéng 鄭zhèng 南nán 之zhī 地dì , 立lì 百bǎi 代dài 城chéng 焉yān 。 曰yuē : 自zì 此cǐ 而ér 北běi , 至zhì 於yú河hé 者zhě , 鄭zhèng 自zì 城chéng 之zhī , 而ér 楚chǔ 不bù 敢gǎn 隳huī 也yě 。 東dōng 發fā 宋sòng 田tián , 夾jiā 兩liǎng 川chuān ,使shǐ 水shuǐ 復fù 東dōng 流liú , 而ér 楚chǔ 不bù 敢gǎn 塞sāi 也yě 。 遂suì 南nán 伐fá , 及jí 踰yú 方fāng 城chéng , 濟jì 於yú汝rǔ 水shuǐ , 望wàng 汶wèn 山shān 。 南nán 致zhì 楚chǔ 越yuè 之zhī 君jūn , 而ér 西xī 伐fá 秦qín , 北běi 伐fá 狄dí , 東dōng存cún 晉jìn 公gōng 於yú 南nán , 北běi 伐fá 孤gū 竹zhú , 還hái 存cún 燕yàn 公gōng , 兵bīng 車chē 之zhī 會huì 六liù , 乘chéng 車chē之zhī 會huì 三sān , 九jiǔ 合hé 諸zhū 侯hóu , 反fǎn 位wèi 已yǐ 霸bà , 修xiū 鍾zhōng 磬qìng 而ér 復fù 樂lè , 管guǎn 子zi 曰yuē: 「 此cǐ 臣chén 之zhī 所suǒ 謂wèi 樂lè 也yě 。 」

  霸bà 言yán 第dì 二èr 十shí 三sān

    霸bà 王wáng 之zhī 形xíng , 象xiàng 天tiān 則zé 地dì , 化huà 人rén 易yì 代dài , 創chuàng 制zhì 天tiān 下xià 。 等děng列liè 諸zhū 侯hóu , 賓bīn 屬shǔ 四sì

海hǎi , 時shí 匡kuāng 天tiān 下xià , 大dà 國guó 小xiǎo 之zhī , 曲qū 國guó 正zhèng 之zhī , 彊jiàng 國guó 弱ruò 之zhī , 重zhòng國guó 輕qīng 之zhī , 亂luàn 國guó 并bìng

之zhī , 暴bào 王wáng 殘cán 之zhī , 僇lù 其qí 罪zuì , 卑bēi 其qí 列liè , 維wéi 其qí 民mín , 然rán 後hòu 王wáng 之zhī。 夫fū 豐fēng 國guó 之zhī 謂wèi 霸bà

, 兼jiān 正zhèng 之zhī 國guó 之zhī 謂wèi 王wáng , 夫fū 王wáng 者zhě 有yǒu 所suǒ 獨dú 明míng , 德dé 共gòng 者zhě 不bù 取qǔ 也yě, 道dào 同tóng 者zhě 不bù 王wáng 也yě

。 夫fū 爭zhēng 天tiān 下xià 者zhě , 以yǐ 威wēi 易yì 危wēi 暴bào , 王wáng 之zhī 常cháng 也yě 。 君jūn 人rén 者zhě 有yǒu 道dào, 霸bà 王wáng 者zhě 有yǒu 時shí ,

國guó 修xiū 而ér 鄰lín 國guó 無wú 道dào 。 霸bà 王wáng 之zhī 資zī 也yě 。 夫fū 國guó 之zhī 存cún 也yě , 鄰lín 國guó 有yǒu焉yān ; 國guó 之zhī 亡wáng 也yě ,

鄰lín 國guó 有yǒu 焉yān 。 鄰lín 國guó 有yǒu 事shì , 鄰lín 國guó 得dé 焉yān , 鄰lín 國guó 有yǒu 事shì , 鄰lín 國guó 亡wáng焉yān 。 天tiān 下xià 有yǒu 事shì ,

則zé 聖shèng 王wáng 利lì 也yě 。 國guó 危wēi , 則zé 聖shèng 人rén 知zhī 矣yǐ 。 夫fū 先xiān 王wáng 所suǒ 以yǐ 王wáng 者zhě ,資zī 鄰lín 國guó 之zhī 舉jǔ 不bù 當dāng

也yě 。 舉jǔ 而ér 不bù 當dāng , 此cǐ 鄰lín 敵dí 之zhī 所suǒ 以yǐ 得dé 意yì 也yě 。 夫fū 欲yù 用yòng 天tiān 下xià 之zhī權quán 者zhě , 必bì 先xiān 布bù 德dé

諸zhū 侯hóu 。 是shì 故gù 先xiān 王wáng 有yǒu 所suǒ 取qǔ 有yǒu 所suǒ 與yǔ , 有yǒu 所suǒ 詘qū 有yǒu 所suǒ 信xìn , 然rán 後hòu能néng 用yòng 天tiān 下xià 之zhī 權quán 。

夫fū 兵bīng 幸xìng 於yú 權quán , 權quán 幸xìng 於yú 地dì 。 故gù 諸zhū 侯hóu 之zhī 得dé 地dì 利lì 者zhě , 權quán 從cóng 之zhī。 失shī 地dì 利lì 者zhě , 權quán

去qù 之zhī 。 夫fū 爭zhēng 天tiān 下xià 者zhě , 必bì 先xiān 爭zhēng 人rén 。 明míng 大dà 數shù 者zhě 得dé 人rén , 審shěn 小xiǎo計jì 者zhě 失shī 人rén 。 得dé 天tiān

下xià 之zhī 眾zhòng 者zhě 王wáng , 得dé 其qí 且qiě 者zhě 霸bà , 是shì 故gù 聖shèng 王wáng 卑bēi 禮lǐ 以yǐ 下xià 天tiān 下xià 之zhī賢xián 而ér 王wáng 之zhī , 均jūn 分fēn

以yǐ 釣diào 天tiān 下xià 之zhī 眾zhòng 而ér 臣chén 之zhī 。 故gù 貴guì 為wèi 天tiān 子zi , 富fù 有yǒu 天tiān 下xià , 而ér 伐fá不bù 謂wèi 貪tān 者zhě , 其qí 大dà

計jì 存cún 也yě 。 以yǐ 天tiān 下xià 之zhī 財cái , 利lì 天tiān 下xià 之zhī 人rén , 以yǐ 明míng 威wēi 之zhī 振zhèn 。 合hé天tiān 下xià 之zhī 權quán , 以yǐ 遂suì

德dé 之zhī 行xíng , 結jié 諸zhū 侯hóu 之zhī 親qīn 。 以yǐ 姦jiān 佞nìng 之zhī 罪zuì , 刑xíng 天tiān 下xià 之zhī 心xīn 。 因yīn天tiān 下xià 之zhī 威wēi , 以yǐ 廣guǎng 明míng 王wáng 之zhī 伐fá 。 攻gōng 逆nì 亂luàn 之zhī 國guó , 賞shǎng 有yǒu 功gōng 之zhī 勞láo ,封fēng 賢xián 聖shèng 之zhī 德dé , 明míng 一yī 人rén 之zhī 行xíng , 而ér 百bǎi 姓xìng 定dìng 矣yǐ 。 夫fū 先xiān 王wáng 取qǔ 天tiān 下xià也yě 術shù 術shù 乎hū 大dà 德dé 哉zāi , 物wù 利lì 之zhī 謂wèi 也yě 。 夫fū 使shǐ 國guó 常cháng 無wú 患huàn , 而ér 名míng 利lì並bìng 至zhì 者zhě , 神shén 聖shèng 也yě 。 國guó 在zài 危wēi 亡wáng , 而ér 能néng 壽shòu 者zhě , 明míng 聖shèng 也yě 。 是shì 故gù先xiān 王wáng 之zhī 所suǒ 師shī 者zhě , 神shén 聖shèng 也yě 。 其qí 所suǒ 賞shǎng 者zhě , 明míng 聖shèng 也yě 。 夫fū 一yī 言yán 而ér壽shòu 國guó , 不bù 聽tīng 而ér 國guó 亡wáng , 若ruò 此cǐ 者zhě , 大dà 聖shèng 之zhī 言yán 也yě 。 夫fū 明míng 王wáng 之zhī 所suǒ輕qīng 者zhě 馬mǎ 與yǔ 玉yù , 其qí 所suǒ 重zhòng 者zhě 政zhèng 與yǔ 軍jūn ; 若ruò 失shī 主zhǔ 不bù 然rán , 輕qīng 與yǔ 人rén 政zhèng, 而ér 重zhòng 予yǔ 人rén 馬mǎ , 輕qīng 予yǔ 人rén 軍jūn , 而ér 重zhòng 與yǔ 人rén 玉yù , 重zhòng 宮gōng 門mén 之zhī 營yíng ,而ér 輕qīng 四sì 境jìng 之zhī 守shǒu , 所suǒ 以yǐ 削xuē 也yě 。 夫fū 權quán 者zhě , 神shén 聖shèng 之zhī 所suǒ 資zī 也yě , 獨dú明míng 者zhě , 天tiān 下xià 之zhī 利lì 器qì 也yě , 獨dú 斷duàn 者zhě , 微wēi 密mì 之zhī 營yíng 壘lěi 也yě 。 此cǐ 三sān 者zhě, 聖shèng 人rén 之zhī 所suǒ 則zé 也yě 。 聖shèng 人rén 畏wèi 微wēi , 而ér 愚yú 人rén 畏wèi 明míng 。 聖shèng 人rén 之zhī 憎zēng 惡è也yě 內nèi , 愚yú 人rén 之zhī 憎zēng 惡è 也yě 外wài 。 聖shèng 人rén 將jiāng 動dòng , 必bì 知zhī 愚yú 人rén , 至zhì 危wēi 易yì辭cí 。 聖shèng 人rén 能néng 輔fǔ 時shí , 不bù 能néng 違wéi 時shí , 知zhī 者zhě 善shàn 謀móu , 不bù 如rú 當dāng 時shí 精jīng 時shí者zhě 日rì 少shǎo 而ér 功gōng 多duō 。 夫fū 謀móu 無wú 主zhǔ 則zé 困kùn , 事shì 無wú 備bèi 則zé 廢fèi 。 是shì 以yǐ 聖shèng 王wáng務wù 具jù 其qí 備bèi 而ér 慎shèn 守shǒu 其qí 時shí , 以yǐ 備bèi 待dài 時shí , 以yǐ 時shí 興xìng 事shì , 時shí 至zhì 而ér 舉jǔ兵bīng , 絕jué 堅jiān 而ér 攻gōng 國guó , 破pò 大dà 而ér 制zhì 地dì , 大dà 本běn 而ér 小xiǎo 標biāo 。 ● 近jìn 而ér 攻gōng遠yuǎn 。 以yǐ 大dà 牽qiān 小xiǎo , 以yǐ 彊jiàng 使shǐ 弱ruò , 以yǐ 眾zhòng 致zhì 寡guǎ 德dé 利lì 百bǎi 姓xìng , 威wēi 振zhèn 天tiān下xià , 令lìng 行xíng 諸zhū 侯hóu 而ér 不bù 拂fú , 近jìn 無wú 不bù 服fú , 遠yuǎn 無wú 不bù 聽tīng , 夫fū 明míng 王wáng 為wèi天tiān 下xià 正zhèng 理lǐ 也yě , 按àn 彊jiàng 助zhù 弱ruò 。 圉yǔ 暴bào 止zhǐ 貪tān , 存cún 亡wáng 定dìng 危wēi , 繼jì 絕jué 世shì, 此cǐ 天tiān 下xià 之zhī 所suǒ 載zài 也yě 。 諸zhū 侯hóu 之zhī 所suǒ 與yǔ 也yě 。 百bǎi 姓xìng 之zhī 所suǒ 利lì 也yě , 是shì故gù 天tiān 下xià 王wáng 之zhī 。 知zhī 蓋gài 天tiān 下xià , 繼jì 最zuì 一yī 世shì , 材cái 振zhèn 四sì 海hǎi , 王wáng 之zhī 佐zuǒ也yě 。 千qiān 乘chéng 之zhī 國guó 得dé 其qí 守shǒu , 諸zhū 侯hóu 可kě 得dé 而ér 臣chén , 天tiān 下xià 可kě 得dé 而ér 有yǒu 也yě。 萬wàn 乘chéng 之zhī 國guó 失shī 其qí 守shǒu , 國guó 非fēi 其qí 國guó 也yě 。 天tiān 下xià 皆jiē 理lǐ , 己jǐ 獨dú 亂luàn ,國guó 非fēi 其qí 國guó 也yě , 諸zhū 侯hóu 皆jiē 令lìng , 己jǐ 獨dú 孤gū , 國guó 非fēi 其qí 國guó 也yě 。 鄰lín 國guó 皆jiē險xiǎn , 己jǐ 獨dú 易yì 。 國guó 非fēi 其qí 國guó 也yě , 此cǐ 三sān 者zhě , 亡wáng 國guó 之zhī 徵zhēng 也yě 。 夫fū 國guó大dà 而ér 政zhèng 小xiǎo 者zhě , 國guó 從cóng 其qí 政zhèng 。 國guó 小xiǎo 而ér 政zhèng 大dà 者zhě 。 國guó 益yì 大dà , 大dà 而ér不bù 為wèi 者zhě 復fù 小xiǎo , 彊jiàng 而ér 不bù 理lǐ 者zhě 復fù 弱ruò 。 眾zhòng 而ér 不bù 理lǐ 者zhě 復fù 寡guǎ 。 貴guì 而ér無wú 禮lǐ 者zhě 復fù 賤jiàn 。 重zhòng 而ér 凌líng 節jié 者zhě 復fù 輕qīng 。 富fù 而ér 驕jiāo 肆sì 者zhě 復fù 貧pín 。 故gù 觀guān國guó 者zhě 觀guān 君jūn , 觀guān 軍jūn 者zhě 觀guān 將jiāng , 觀guān 備bèi 者zhě 觀guān 野yě , 其qí 君jūn 如rú 明míng , 而ér 非fēi明míng 也yě 。 其qí 將jiāng 如rú 賢xián , 而ér 非fēi 賢xián 也yě 。 其qí 人rén 如rú 耕gēng 者zhě , 而ér 非fēi 耕gēng 也yě 。三sān 守shǒu 既jì 失shī 。 國guó 非fēi 其qí 國guó 也yě 。 地dì 大dà 而ér 不bù 為wèi , 命mìng 曰yuē 土tǔ 滿mǎn 。 人rén 眾zhòng而ér 不bù 理lǐ , 命mìng 曰yuē 人rén 滿mǎn 。 兵bīng 威wēi 而ér 不bù 止zhǐ , 命mìng 曰yuē 武wǔ 滿mǎn 。 三sān 滿mǎn 而ér 不bù止zhǐ , 國guó 非fēi 其qí 國guó 也yě 。 地dì 大dà 而ér 不bù 耕gēng , 非fēi 其qí 地dì 也yě 。 卿qīng 貴guì 而ér 不bù 臣chén, 非fēi 其qí 卿qīng 也yě 。 人rén 眾zhòng 而ér 不bù 親qīn , 非fēi 其qí 人rén 也yě 。 夫fū 無wú 土tǔ 而ér 欲yù 富fù 者zhě憂yōu 。 無wú 德dé 而ér 欲yù 王wáng 者zhě 危wēi 。 施shī 薄báo 而ér 求qiú 厚hòu 者zhě 孤gū 。 夫fū 上shàng 夾jiā 而ér 下xià 苴jū, 國guó 小xiǎo 而ér 都dōu 大dà 者zhě 弒shì 。 主zhǔ 尊zūn 臣chén 卑bēi , 上shàng 威wēi 下xià 敬jìng , 令lìng 行xíng 人rén 服fú ,理lǐ 之zhī 至zhì 也yě 。 使shǐ 天tiān 下xià 兩liǎng 天tiān 子zi 。 天tiān 下xià 不bù 可kě 理lǐ 也yě 。 一yī 國guó 而ér 兩liǎng 君jūn, 一yī 國guó 不bù 可kě 理lǐ 也yě 。 一yī 家jiā 而ér 兩liǎng 父fù , 一yī 家jiā 不bù 可kě 理lǐ 也yě 。 夫fū 令lìng 不bù高gāo 不bù 行xíng , 不bù 摶tuán 不bù 聽tīng , 堯yáo 舜shùn 之zhī 人rén , 非fēi 生shēng 而ér 理lǐ 也yě 。 桀jié 紂zhòu 之zhī 人rén, 非fēi 生shēng 而ér 亂luàn 也yě , 故gù 理lǐ 亂luàn 在zài 上shàng 也yě 。 夫fū 霸bà 王wáng 之zhī 所suǒ 始shǐ 也yě , 以yǐ 人rén為wèi 本běn , 本běn 理lǐ 則zé 國guó 固gù , 本běn 亂luàn 則zé 國guó 危wēi ; 故gù 上shàng 明míng 則zé 下xià 敬jìng , 政zhèng 平píng則zé 人rén 安ān ; 士shì 教jiào 和hé , 則zé 兵bīng 勝shèng 敵dí 。 使shǐ 能néng 則zé 百bǎi 事shì 理lǐ , 親qīn 仁rén 則zé 上shàng不bù 危wēi , 任rèn 賢xián 則zé 諸zhū 侯hóu 服fú 。 霸bà 王wáng 之zhī 形xíng , 德dé 義yì 勝shèng 之zhī , 智zhì 謀móu 勝shèng 之zhī, 兵bīng 戰zhàn 勝shèng 之zhī , 地dì 形xíng 勝shèng 之zhī , 動dòng 作zuò 勝shèng 之zhī , 故gù 王wáng 之zhī 。 夫fū 善shàn 用yòng 國guó者zhě , 因yīn 其qí 大dà 國guó 之zhī 重zhòng , 以yǐ 其qí 勢shì 小xiǎo 之zhī , 因yīn 彊jiàng 國guó 之zhī 權quán , 以yǐ 其qí 勢shì弱ruò 之zhī , 因yīn 重zhòng 國guó 之zhī 形xíng , 以yǐ 其qí 勢shì 輕qīng 之zhī 。 彊jiàng 國guó 眾zhòng , 合hé 彊jiàng 以yǐ 攻gōng 弱ruò, 以yǐ 圖tú 霸bà 。 彊jiàng 國guó 少shǎo , 合hé 小xiǎo 以yǐ 攻gōng 大dà , 以yǐ 圖tú 王wáng 。 彊jiàng 國guó 眾zhòng , 而ér言yán 王wáng 勢shì 者zhě , 愚yú 人rén 之zhī 智zhì 也yě 。 彊jiàng 國guó 少shǎo , 而ér 施shī 霸bà 道dào 者zhě , 敗bài 事shì 之zhī謀móu 也yě 。 夫fū 神shén 聖shèng 視shì 天tiān 下xià 之zhī 形xíng , 知zhī 動dòng 靜jìng 之zhī 時shí , 視shì 先xiān 後hòu 之zhī 稱chēng ,知zhī 禍huò 福fú 之zhī 門mén 。 彊jiàng 國guó 眾zhòng , 先xiān 舉jǔ 者zhě 危wēi , 後hòu 舉jǔ 者zhě 利lì 。 彊jiàng 國guó 少shǎo ,先xiān 舉jǔ 者zhě 王wáng , 後hòu 舉jǔ 者zhě 亡wáng 。 戰zhàn 國guó 眾zhòng , 後hòu 舉jǔ 可kě 以yǐ 霸bà 。 戰zhàn 國guó 少shǎo ,先xiān 舉jǔ 可kě 以yǐ 王wáng 。 夫fū 王wáng 者zhě 之zhī 心xīn 方fāng 而ér 不bù 最zuì , 列liè 不bù 讓ràng 賢xián , 賢xián 不bù 齒chǐ弟dì 擇zé 眾zhòng , 是shì 貪tān 大dà 物wù 也yě , 是shì 以yǐ 王wáng 之zhī 形xíng 大dà 也yě 。 夫fū 先xiān 王wáng 之zhī 爭zhēng 天tiān下xià 也yě , 以yǐ 方fāng 心xīn , 其qí 立lì 之zhī 也yě , 以yǐ 整zhěng 齊qí 。 其qí 理lǐ 之zhī 也yě , 以yǐ 平píng 易yì。 立lì 政zhèng 出chū 令lìng , 用yòng 人rén 道dào 。 施shī 爵jué 祿lù , 用yòng 地dì 道dào 。 舉jǔ 大dà 事shì , 用yòng 天tiān道dào 。 是shì 故gù 先xiān 王wáng 之zhī 伐fá 也yě , 伐fá 逆nì 不bù 伐fá 順shùn , 伐fá 險xiǎn 不bù 伐fá 易yì , 伐fá 過guò不bù 伐fá 及jí 。 四sì 封fēng 之zhī 內nèi , 以yǐ 正zhèng 使shǐ 之zhī 。 諸zhū 侯hóu 之zhī 會huì 。 以yǐ 權quán 致zhì 之zhī 。近jìn 而ér 不bù 服fú 者zhě , 以yǐ 地dì 患huàn 之zhī 。 遠yuǎn 而ér 不bù 聽tīng 者zhě , 以yǐ 刑xíng 危wēi 之zhī , 一yī 而ér伐fá 之zhī , 武wǔ 也yě 。 服fú 而ér 舍shě 之zhī , 文wén 也yě 。 文wén 武wǔ 具jù , 滿mǎn 德dé 也yě 。 夫fū 輕qīng重zhòng 彊jiàng 弱ruò 之zhī 形xíng , 諸zhū 侯hóu 合hé 則zé 彊jiàng , 孤gū 則zé 弱ruò ; 驥jì 之zhī 材cái 而ér 百bǎi 馬mǎ 伐fá 之zhī, 驥jì 必bì 罷bà 矣yǐ 。 彊jiàng 最zuì 一yī 伐fá , 而ér 天tiān 下xià 共gòng 之zhī , 國guó 必bì 弱ruò 矣yǐ 。 彊jiàng 國guó得dé 之zhī 也yě 以yǐ 收shōu 小xiǎo , 其qí 失shī 之zhī 也yě 以yǐ 恃shì 彊jiàng 。 小xiǎo 國guó 得dé 之zhī 也yě 以yǐ 制zhì 節jié ,其qí 失shī 之zhī 也yě 以yǐ 離lí 彊jiàng 。 夫fū 國guó 小xiǎo 大dà 有yǒu 謀móu , 彊jiàng 弱ruò 有yǒu 形xíng , 服fú 近jìn 而ér 彊jiàng遠yuǎn , 王wáng 國guó 之zhī 形xíng 也yě 。 合hé 小xiǎo 以yǐ 攻gōng 大dà , 敵dí 國guó 之zhī 形xíng 也yě 。 以yǐ 負fù 海hǎi 攻gōng負fù 海hǎi , 中zhōng 國guó 之zhī 形xíng 也yě 。 折zhé 節jié 事shì 彊jiàng 以yǐ 避bì 罪zuì , 小xiǎo 國guó 之zhī 形xíng 也yě 。 自zì古gǔ 以yǐ 至zhì 今jīn , 未wèi 嘗cháng 有yǒu 先xiān 能néng 作zuò 難nán , 違wéi 時shí 易yì 形xíng , 以yǐ 立lì 功gōng 名míng 者zhě 。無wú 有yǒu 常cháng 先xiān 作zuò 難nán , 違wéi 時shí 易yì 形xíng , 無wú 不bù 敗bài 者zhě 也yě 。 夫fū 欲yù 臣chén 伐fá 君jūn 。正zhèng 四sì 海hǎi 者zhě , 不bù 可kě 以yǐ 兵bīng 獨dú 攻gōng 而ér 取qǔ 也yě , 必bì 先xiān 定dìng 謀móu 慮lǜ , 便biàn 地dì 形xíng, 利lì 權quán 稱chēng , 親qīn 與yǔ 國guó , 視shì 時shí 而ér 動dòng , 王wáng 者zhě 之zhī 術shù 也yě 。 夫fū 先xiān 王wáng 之zhī伐fá 也yě , 舉jǔ 之zhī 必bì 義yì , 用yòng 之zhī 必bì 暴bào , 相xiāng 形xíng 而ér 知zhī 可kě , 量liàng 力lì 而ér 知zhī 攻gōng, 攻gōng 得dé 而ér 知zhī 時shí 。 是shì 故gù 先xiān 王wáng 之zhī 伐fá 也yě , 必bì 先xiān 戰zhàn 而ér 後hòu 攻gōng , 先xiān 攻gōng而ér 後hòu 取qǔ 地dì 。 故gù 善shàn 攻gōng 者zhě 料liào 眾zhòng 以yǐ 攻gōng 眾zhòng , 料liào 食shí 以yǐ 攻gōng 食shí , 料liào 備bèi 以yǐ攻gōng 備bèi , 以yǐ 眾zhòng 攻gōng 眾zhòng , 眾zhòng 存cún 不bù 攻gōng 。 以yǐ 食shí 攻gōng 食shí , 食shí 存cún 不bù 攻gōng , 以yǐ備bèi 攻gōng 備bèi , 備bèi 存cún 不bù 攻gōng 。 釋shì 實shí 而ér 攻gōng 虛xū , 釋shì 堅jiān 而ér 攻gōng 膬cuì , 釋shì 難nán 而ér攻gōng 易yì 。 夫fū 摶tuán 國guó 不bù 在zài 敦dūn 古gǔ 。 理lǐ 世shì 不bù 在zài 善shàn 攻gōng , 霸bà 王wáng 不bù 在zài 成chéng 曲qū。 夫fū 舉jǔ 失shī 而ér 國guó 危wēi , 刑xíng 過guò 而ér 權quán 倒dào , 謀móu 易yì 而ér 禍huò 及jí , 計jì 得dé 而ér 彊jiàng信xìn 。 功gōng 得dé 而ér 名míng 從cóng , 權quán 重zhòng 而ér 令lìng 行xíng , 固gù 其qí 數shù 也yě 。 夫fū 爭zhēng 彊jiàng 之zhī 國guó, 必bì 先xiān 爭zhēng 謀móu 爭zhēng 刑xíng 爭zhēng 權quán , 令lìng 人rén 主zhǔ 一yī 喜xǐ 一yī 怒nù 者zhě , 謀móu 也yě 。 命mìng 國guó一yī 輕qīng 一yī 重zhòng 者zhě , 刑xíng 也yě 。 令lìng 兵bīng 一yī 進jìn 一yī 退tuì 者zhě , 權quán 也yě 。 故gù 精jīng 於yú 謀móu, 則zé 人rén 主zhǔ 之zhī 願yuàn 可kě 得dé 而ér 令lìng 可kě 行xíng 也yě 。 精jīng 於yú 刑xíng , 則zé 大dà 國guó 之zhī 地dì 可kě奪duó , 彊jiàng 國guó 之zhī 兵bīng 可kě 圉yǔ 也yě 。 精jīng 於yú 權quán , 則zé 天tiān 下xià 之zhī 兵bīng 可kě 齊qí , 諸zhū 侯hóu之zhī 君jūn 可kě 朝cháo 也yě 。 夫fū 神shén 聖shèng 視shì 天tiān 下xià 之zhī 刑xíng , 知zhī 世shì 之zhī 所suǒ 謀móu , 知zhī 兵bīng 之zhī所suǒ 攻gōng , 知zhī 地dì 之zhī 所suǒ 歸guī , 知zhī 令lìng 之zhī 所suǒ 加jiā 矣yǐ 。 夫fū 兵bīng 攻gōng 所suǒ 憎zēng 而ér 利lì 之zhī, 此cǐ 鄰lín 國guó 之zhī 所suǒ 不bù 親qīn 也yě 。 權quán 動dòng 所suǒ 惡è 而ér 實shí 寡guǎ 歸guī 者zhě 彊jiàng 。 擅shàn 破pò 一yī國guó , 彊jiàng 在zài 後hòu 世shì 者zhě 王wáng , 擅shàn 破pò 一yī 國guó , 彊jiàng 在zài 鄰lín 國guó 者zhě 亡wáng 。

❖
🔊 本页支持朗读:点屏幕底部控制条即可听书(Chrome / Edge / Safari 支持)。 若未出现控制条,说明当前浏览器不支持语音朗读。
相关推荐