第dì四sì十shí五wǔ回huí　李lǐ世shì勣jī复fù归guī大dà唐táng

当dāng年nián五wǔ月yuè，王wáng世shì充chōng弑shì隋suí王wáng侗dòng，谥shì曰yuē恭gōng皇huáng帝dì，自zì立lì为wèi帝dì，国guó号hào为wèi郑zhèng。大dà小xiǎo官guān员yuán拜bài舞wǔ，咸xián称chēng万wàn岁suì。早zǎo有yǒu人rén报bào入rù长cháng安ān，秦qín王wáng惊jīng曰yuē：“王wáng世shì充chōng为wèi帝dì，实shí心xīn腹fù之zhī大dà患huàn也yě，为wèi祸huò不bù小xiǎo。今jīn日rì征zhēng伐fá有yǒu名míng矣yǐ，非fēi吾wú亲qīn征zhēng不bù可kě。”遂suì上shàng表biǎo于yú帝dì，一yí面miàn遣qiǎn李lǐ靖jìng至zhì太tài原yuán迎yíng敌dí武wǔ周zhōu，一yí面miàn起qǐ唐táng兵bīng十shí万wàn，粮liáng草cǎo数shù千qiān辆liàng，皆jiē置zhì车chē箱xiāng于yú其qí上shàng。命mìng史shǐ岳yuè、王wáng常cháng为wèi先xiān锋fēng，陶táo武wǔ钦qīn、马mǎ三sān宝bǎo为wèi护hù卫wèi。兵bīng离lí了le长cháng安ān，望wàng洛luò阳yáng进jìn发fā。正zhèng行xíng之zhī次cì，忽hū报bào窦dòu建jiàn德dé结jié连lián突tū厥jué，侵qīn唐táng相xiāng州zhōu，刺cì史shǐ吕lǚ珉mín战zhàn败bài而ér死sǐ。进jìn攻gōng卫wèi州zhōu，执zhí河hé北běi大dà使shǐ淮huái安ān王wáng李lǐ神shén通tōng同tóng安ān长zhǎng公gōng主zhǔ，及jí黎lí阳yáng守shǒu将jiàng李lǐ。之zhī父fù徐xú盖gài、魏wèi徵zhēng数shù人rén，皆jiē被bèi擒qín获huò，其qí锋fēng甚shèn锐ruì。秦qín王wáng听tīng闻wén大dà惊jīng曰yuē：“为wèi吾wú腹fù心xīn，何hé如rú亦yì降jiàng夏xià邪xié？失shī了le一yī臂bì，令lìng吾wú旦dàn夕xī不bù安ān。”

正zhèng议yì间jiān，忽hū见jiàn一yī人rén轻qīng弓gōng短duǎn箭jiàn，独dú马mǎ单dān骑qí而ér来lái，众zhòng视shì之zhī，乃nǎi也yě。投tóu见jiàn秦qín王wáng，滚gǔn鞍ān下xià马mǎ，拜bài伏fú地dì下xià。秦qín王wáng曰yuē：“汝rǔ事shì建jiàn德dé，复fù来lái见jiàn吾wú，欲yù作zuò奸jiān细xì邪xié？”曰yuē：“臣chén与yǔ魏wèi徵zhēng，本běn魏wèi降jiàng将jiāng，幸xìng蒙méng不bù弃qì，荷hé国guó重zhòng恩ēn，安ān敢gǎn有yǒu负fù殿diàn下xià？特tè因yīn势shì力lì不bù敌dí，被bèi奸jiān计jì所suǒ赚zhuàn，不bù得dé已yǐ而ér降jiàng之zhī，暂zàn为wèi安ān身shēn之zhī计jì，志zhì在zài复fù仇chóu。喜xǐ得dé建jiàn德dé释shì以yǐ不bù死sǐ，使shǐ吾wú仍réng居jū旧jiù职zhí，保bǎo守shǒu黎lí阳yáng。又yòu拜bài魏wèi徵zhēng为wèi起qǐ居jū舍shě人rén。恐kǒng吾wú有yǒu叛pàn，遣qiǎn人rén执zhí吾wú之zhī父fù为wèi质zhì，长cháng随suí为wèi贺hè，以yǐ耆qí老lǎo礼lǐ待dài之zhī甚shèn厚hòu，是shì以yǐ难nán为wéi行xíng动dòng。”秦qín王wáng曰yuē：“汝rǔ今jīn此cǐ来lái何hé意yì？”曰yuē：“专zhuān为wèi义yì气qì而ér来lái，特tè报bào消xiāo息xī。”秦qín王wáng曰yuē：“汝rǔ用yòng何hé计jì可kě脱tuō？”曰yuē：“吾wú与yǔ魏wèi徵zhēng、郭guō孝xiào恪kè二èr人rén计jì议yì，待dài建jiàn德dé去qù征zhēng河hé南nán，则zé掩yǎn其qí不bù备bèi，劫jié斩zhǎn其qí营yíng，随suí领lǐng其qí众zhòng，并bìng得dé吾wú父fù及jí建jiàn德dé所suǒ据jù州zhōu郡jùn，皆jiē归guī于yú唐táng。不bù料liào建jiàn德dé自zì得dé黎lí阳yáng之zhī后hòu，昼zhòu夜yè提dī防fáng最zuì紧jǐn，号hào令lìng甚shèn严yán，以yǐ此cǐ所suǒ谋móu不bù轨guǐ。每měi闻wén殿diàn下xià与yǔ郑zhèng相xiāng持chí，被bèi其qí将jiāng秦qín琼qióng勇yǒng猛měng，不bù能néng取qǔ胜shèng。并bīng州zhōu诸zhū郡jùn，又yòu被bèi刘liú兵bīng所suǒ攻gōng。臣chén闻wén之zhī，坐zuò卧wò不bù安ān。今jīn因yīn公gōng抽chōu身shēn，不bù远yuǎn千qiān里lǐ而ér来lái，以yǐ慰wèi殿diàn下xià之zhī望wàng。秦qín琼qióng与yǔ吾wú皆jiē是shì魏wèi臣chén，交jiāo结jié极jí厚hòu。殿diàn下xià可kě修xiū书shū一yī封fēng，吾wú装zhuāng作zuò云yún游yóu道dào人rén，私sī离lí了le夏xià，前qián去qù洛luò阳yáng，询xún见jiàn叔shū宝bǎo，陈chén说shuō利lì害hài。务wù使shǐ同tóng归guī于yú唐táng，可kě敌dí敬jìng德dé，可kě复fù并bīng州zhōu数shù郡jùn之zhī地dì，而ér洛luò阳yáng不bù久jiǔ亦yì归guī于yú殿diàn下xià矣yǐ。”秦qín王wáng曰yuē：“人rén皆jiē言yán公gōng降jiàng夏xià，吾wú独dú不bù信xìn，知zhī公gōng秉bǐng性xìng忠zhōng贞zhēn，今jīn果guǒ然rán矣yǐ。若ruò得dé如rú此cǐ，社shè稷jì之zhī福fú也yě。然rán父fù子zǐ之zhī道dào，乃nǎi天tiān爱ài也yě。懋mào功gōng无wú以yǐ吾wú为wèi念niàn，而ér割gē其qí天tiān爱ài。待dài与yǔ令lìng尊zūn大dà人rén，得dé尽jǐn其qí恩ēn义yì，世shì民mín再zài从cóng听tīng教jiào。今jīn以yǐ河hé北běi之zhī事shì付fù于yú足zú下xià。”乃nǎi拜bài谢xiè，便biàn欲yù行xíng，秦qín王wáng曰yuē：“再zài聚jù一yī宵xiāo，来lái日rì相xiāng饯jiàn。”

长zhǎng孙sūn无wú忌jì入rù见jiàn秦qín王wáng曰yuē：“懋mào功gōng乃nǎi天tiān下xià之zhī奇qí才cái也yě，在zài唐táng尽jǐn知zhī军jūn中zhōng虚xū实shí，若ruò使shǐ北běi归guī，建jiàn德dé执zhí其qí父fù为wèi质zhì，而ér以yǐ重zhòng用yòng，必bì倾qīng心xīn事shì之zhī，来lái攻gōng我wǒ军jūn，势shì必bì危wēi矣yǐ。望wàng殿diàn下xià苦kǔ留liú，休xiū教jiào此cǐ去qù从cóng建jiàn德dé。建jiàn德dé若ruò斩zhǎn其qí父fù，必bì与yǔ父fù报bào仇chóu，力lì攻gōng建jiàn德dé矣yǐ。”秦qín王wáng曰yuē：“不bù然rán，使shǐ人rén杀shā其qí父fù，吾wú独dú用yòng其qí子zi，不bù仁rén也yě；留liú之zhī而ér不bù使shǐ去qù，以yǐ绝jué父fù子zǐ之zhī道dào，是shì不bú义yì也yě。吾wú宁níng死sǐ不bù为wèi不bú义yì之zhī事shì，况kuàng此cǐ去qù必bì成chéng大dà功gōng，何hé以yǐ留liú为wèi？”众zhòng皆jiē感gǎn叹tàn而ér去qù。秦qín王wáng请qǐng饮yǐn至zhì半bàn夜yè，秦qín王wáng曰yuē：“今jīn闻wén公gōng之zhī行xíng，使shǐ吾wú如rú失shī左zuǒ右yòu手shǒu，虽suī龙lóng肝gān凤fèng髓suǐ，亦yì不bù甘gān味wèi也yě。”曰yuē：“殿diàn下xià勿wù忧yōu，臣chén专zhuān为wèi说shuō叔shū宝bǎo而ér去qù，不bù日rì必bì副fù所suǒ望wàng矣yǐ。”

相xiāng别bié而ér去qù，自zì趱zǎn程chéng回huí乐lè寿shòu，入rù见jiàn建jiàn德dé。施shī礼lǐ已yǐ毕bì。建jiàn德dé曰yuē：“足zú下xià几jǐ时shí归guī于yú何hé处chù？”曰yuē：“自zì幼yòu好hǎo游yóu猎liè，持chí弓gōng试shì箭jiàn，漫màn兴xīng郊jiāo原yuán，若ruò久jiǔ不bù出chū，体tǐ必bì生shēng病bìng。昨zuó者zhě闲xián行xíng数shù日rì，探tàn听tīng消xiāo息xī。老lǎo父fù幸xìng蒙méng慈cí念niàn，不bù胜shèng愧kuì感gǎn。”建jiàn德dé曰yuē：“令lìng尊zūn在zài此cǐ，汝rǔ可kě晨chén昏hūn以yǐ尽jǐn人rén子zi之zhī道dào，吾wú以yǐ此cǐ待dài听tīng教jiào诲huì矣yǐ。”拜bài谢xiè。

却què说shuō自zì归guī夏xià后hòu，建jiàn德dé使shǐ守shǒu黎lí阳yáng，略lüè无wú叛pàn意yì，因yīn劝quàn建jiàn德dé进jìn攻gōng滑huá州zhōu。滑huá州zhōu刺cì史shǐ姓xìng王wáng名míng轨guǐ，为wèi家jiā奴nú所suǒ杀shā，持chí其qí首shǒu级jí投tóu奔bèn建jiàn德dé。曰yuē：“奴nú杀shā其qí主zhǔ，大dà逆nì之zhī道dào也yě，焉yān有yǒu此cǐ理lǐ？当dāng斩zhǎn之zhī以yǐ警jǐng其qí下xià。”建jiàn德dé从cóng之zhī，即jí斩zhǎn其qí奴nú，而ér将jiāng轨guǐ首shǒu复fù送sòng滑huá州zhōu。滑huá州zhōu吏lì民mín感gǎn悦yuè，即jí日rì请qǐng降xiáng。于yú是shì其qí旁páng州zhōu县xiàn皆jiē望wàng风fēng归guī附fù，建jiàn德dé从cóng之zhī计jì也yě。每měi言yán必bì合hé于yú理lǐ，建jiàn德dé深shēn自zì嘉jiā纳nà，由yóu是shì上shàng下xià协xié心xīn，君jūn臣chén一yī体tǐ，虽suī有yǒu微wēi隙xì，亦yì无wú猜cāi忌jì之zhī意yì。

却què说shuō暗àn思sī：临lín别bié秦qín王wáng，许xǔ以yǐ干gàn功gōng归guī唐táng。欲yù求qiú脱tuō身shēn，无wú计jì可kě施shī。是shì夜yè闲xián行xíng于yú月yuè光guāng之zhī下xià，长cháng吁xū短duǎn叹tàn。忽hū见jiàn一yī人rén自zì外wài而ér入rù，笑xiào曰yuē：“懋mào功gōng何hé故gù如rú此cǐ？有yǒu何hé不bù决jué之zhī事shì，何hé不bù与yǔ我wǒ商shāng议yì，而ér自zì苦kǔ也yě？”视shì之zhī，乃nǎi魏wèi徵zhēng也yě。请qǐng坐zuò，而ér谓wèi之zhī曰yuē：“之zhī所suǒ叹tàn者zhě，因yīn吾wú父fù在zài夏xià，恨hèn无wú脱tuō身shēn之zhī计jì也yě。”徵zhēng曰yuē：“汝rǔ何hé不bù乘chéng此cǐ，先xiān自zì逃táo去qù，吾wú即jí往wǎng建jiàn德dé处chù上shàng表biǎo，密mì言yán汝rǔ归guī心xīn不bù定dìng，恐kǒng有yǒu变biàn动dòng，宜yí为wèi提tí备bèi。建jiàn德dé知zhī觉jué，汝rǔ已yǐ自zì去qù远yuǎn矣yǐ。倘tǎng加jiā罪zuì令lìng尊zūn，先xiān令lìng长zhǎng史shǐ苏sū谨jǐn当dāng殿diàn陈chén奏zòu其qí便biàn益yì，建jiàn德dé无wú谋móu之zhī辈bèi，必bì被bèi其qí瞒mán过guò。此cǐ人rén与yǔ吾wú生shēng死sǐ之zhī交jiāo，知zhī建jiàn德dé非fēi真zhēn主zhǔ，常cháng怀huái去qù国guó之zhī心xīn，亦yì欲yù同tóng我wǒ归guī唐táng，未wèi得dé其qí由yóu。若ruò托tuō他tā为wèi腹fù心xīn，必bì能néng保bǎo护hù令lìng尊zūn无wú事shì，足zú下xià忠zhōng孝xiào能néng两liǎng全quán矣yǐ。”一yí面miàn收shōu舍shě行xíng装zhuāng。次cì日rì魏wèi徵zhēng入rù见jiàn建jiàn德dé，具jù奏zòu归guī国guó之zhī事shì，建jiàn德dé曰yuē：“吾wú自zì有yǒu计jì留liú之zhī。”却què说shuō平píng明míng带dài领lǐng郭guō孝xiào恪kè等děng数shù十shí骑qí，轻qīng弓gōng短duǎn箭jiàn，装zhuāng为wèi游yóu猎liè之zhī状zhuàng，迳jìng出chū南nán门mén，望wàng官guān道dào进jìn发fā。当dāng日rì建jiàn德dé正zhèng论lùn事shì未wèi定dìng，左zuǒ右yòu来lái报bào：带dài数shù十shí人rén，从cóng南nán门mén已yǐ遁dùn去qù了le。建jiàn德dé听tīng言yán大dà惊jīng曰yuē：“果guǒ去qù矣yǐ！”众zhòng皆jiē愕è然rán。一yī将jiāng挺tǐng身shēn出chū曰yuē：“叛pàn夏xià归guī唐táng，可kě诛zhū其qí父fù。某mǒu愿yuàn将jiāng三sān千qiān铁tiě骑qí，当dāng生shēng擒qín，献xiàn与yǔ陛bì下xià。”众zhòng视shì之zhī，乃nǎi曹cáo旦dàn也yě。曹cáo旦dàn要yào赶gǎn如rú何hé？